Obywatel, który uzna, że państwa naruszyło jego prawa chronione Konwencją, może poskarżyć się do Strasburga, gdy wszystkie środki odwoławcze, przewidziane prawem krajowym, zostały wyczerpane, a od ostatniej decyzji nie minęło więcej niż 6 miesięcy.
Jeśli czasu jest mało, należy wysłać do Trybunału pismo informujące, że zamierzamy zgłosić swoją sprawę. Zostaje wówczas zarejestrowana, a na złożenie skargi jest więcej czasu. Wzór formularza skargi dostępny jest w wielu miejscach, m.in. na stronach Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka. Można ją napisać w języku polskim. Jest wolna od opłat. Na kolejnym etapie, gdy Trybunał występuje do rządu o wyjaśnienia, korespondencja przechodzi na jeden z urzędowych języków Trybunału, czyli angielski lub francuski. Wtedy też Trybunał prosi skarżącego o wskazanie prawnika, który będzie go reprezentował. Wszystko odbywa się korespondencyjnie. Nie trzeba jeździć do Strasburga.