Dwa wieki imperium cz. I
Dwa wieki. Zamyka je rok 1917. Rok dwóch rewolucji, abdykacji Mikołaja II i rozpadu Cesarstwa Rosyjskiego. Dokładnie 196 lat wcześniej zaczynała się formalnie historia tego imperium.
Alegoria Katarzyny II po zwycięstwie nad Turcją, obraz Stefano Torellego z 1772 r.
BEW

Alegoria Katarzyny II po zwycięstwie nad Turcją, obraz Stefano Torellego z 1772 r.

Motyw wyjątkowego miejsca w hierarchii. W 1721 r. car Piotr I przychylił się do pokornej prośby (stworzonego przez siebie) Senatu Rządzącego, by zechciał przyjąć tytuł imperatora, „przez jemu właściwą skromność i umiarkowanie przez długi czas dotąd odrzucany”. Wtedy właśnie nazwę imperium w ślad za władcą przybrało oficjalnie państwo, któremu służył: Rosja. Piotr zaakceptował tytuł z chwilą, gdy osiągnął istotnie nową, imperialną pozycję dla siebie i swojego państwa w Europie – po zawarciu 10 września 1721 r. w Nystad pokoju, który kończył wojnę północną, ustalając supremację Rosji nad wschodnią połową kontynentu. Szwecja została pokonana, ukraińska idea niepodległościowa, podniesiona przez Iwana Mazepę – zmiażdżona pod Połtawą. Rzeczpospolita została podporządkowana woli cara.

W kulturze te dwa wieki, które dzielą czas Piotra I i Mikołaja II – to odległość między siermiężno-koszarowymi początkami Sankt Petersburga a cudownym srebrnym wiekiem starego Lwa Tołstoja, rozkwitu twórczości Antoniego Czechowa, młodziutkich Aleksandra Błoka, Osipa Mandelsztama, Anny Achmatowej, „Baletów rosyjskich”, Igora Strawińskiego, Mikołaja Rimskiego-Korsakowa. Między początkiem XVIII w. i 1917 r. – tyle wojen, tyle podbojów, tyle zdławionych powstań, tyle rewolucji, tyle okrucieństwa, tyle piękna, tyle życia i tyle śmierci. Jak streścić to wszystko, jak opowiedzieć na kilku stronach?

Pełną treść tego i wszystkich innych artykułów z POLITYKI oraz wydań specjalnych otrzymasz wykupując dostęp do Polityki Cyfrowej.

Poleć stronę

Zamknij
Facebook Twitter Google+ Wykop Poleć Skomentuj