Skąd się wzięli Rosjanie? Cz. II
Zanim na tronie zasiedli Romanowowie jako carowie Wielkiej, Małej i Białej Rusi, a Piotr zaczął budować imperium – kraje ruskie przeszły okres rozproszenia i rywalizacji, jarzma tatarskiego, zbierania ziem i Wielkiej Smuty.
Plan Moskwy z XVI w.
Getty Images

Plan Moskwy z XVI w.

Na Rusi Północno-Wschodniej

Aleksander Newski i Iwan Kalita. Wówczas właśnie – pod jarzmem mongolskim – rozpoczęła się zawrotna kariera suzdalsko-włodzimiersko-moskiewskiej linii Rurykowiczów, która z czasem miała ich wynieść na carski tron, a której symbolami pozostają Aleksander Newski i Iwan Kalita.

Pierwszy z nich, otoczony nimbem świętości kniaź-wojownik, dla wielkoruskich patriotów symbol zwycięstwa nad Zachodem (pogromca Szwedów i Kawalerów Mieczowych!), zgodnie sławiony przez staroruską hagiografię i sowiecką historiografię, przy bliższym poznaniu wiele traci z posągowego ujęcia à la Siergiej Eisenstein, podobnie zresztą jak oba jego wiekopomne zwycięstwa nad łacinnikami (Newa 1240 r.; Lodowe Pole 1241 r.), które w świetle nowszych badań jawią się raczej potyczkami. Był wprawdzie Aleksander zawołanym rycerzem, ale też intrygantem, który nie wahał się użyć Tatarów przeciw rodzonemu bratu – Andrzejowi, zaś posłuszeństwo swych nowogrodzkich poddanych wobec Ordy wymuszał siłą. Spór historyków, czy Aleksander był witeziem baz skazy i zmazy czy też raczej bezwzględnym kolaborantem mongolskich najeźdźców, nigdy zapewne nie zostanie rozstrzygnięty, jedno wszakże pozostaje poza dyskusją: uzyskawszy na chańskim dworze pełną aprobatę swych uroszczeń do przewodzenia całej Rusi (obok władzy nad własną dzielnicą włodzimierską i Nowogrodem Wielkim piastował Newski również godność wielkiego księcia kijowskiego), wydźwignął suzdalsko-włodzimierską linię Rurykowiczów na pierwsze miejsce w bardzo już rozrodzonej dynastii.

Pełną treść tego i wszystkich innych artykułów z POLITYKI oraz wydań specjalnych otrzymasz wykupując dostęp do Polityki Cyfrowej.

Poleć stronę

Zamknij
Facebook Twitter Google+ Wykop Poleć Skomentuj