Skąd na Ukrainie wzięli się Kozacy
Pili, ścinali, na ziemi siadali
Kozaczyzna zrodziła się z Siczy Zaporoskiej: obozu „zasieczonego” przez umocnienia, ze strażami i osobliwą organizacją wojskowo-społeczną, która miała wynieść Kozaków na szczyty potęgi.
„Kozacy piszą list do sułtana'. Malował Ilja Riepin.
Wikipedia

„Kozacy piszą list do sułtana". Malował Ilja Riepin.

W 1593 r. cesarz Rudolf Habsburg wysłał swego posła w misji do Kozaków. Eryk Lassota von Steblau odbył długą podróż przez porohy (progi) Dniepru, granitowe „rafy lub skaliste miejsca, gdzie Dniepr płynie przez same kamienie i skały, które są częściowo pod wodą, częściowo na jej poziomie, niektóre zaś wystają wysoko”. Dotarł do Bazawłuku i Chortycy: obronnej, pięknej wyspy. Tam właśnie narodziła się pierwsza Sicz Zaporoska. Jej twórcą był ruski kniaź Dymitr Wiśniowiecki, zwany Bajdą, poddany króla polskiego i wielkiego księcia litewskiego.

Na arenę dziejów Kozacy wkroczyli pod koniec XIII w., kiedy to zostali wymienieni w łacińsko-persko-tatarskim rękopisie zwanym Codex Cumanicus. Słowo kozak zapisane w języku krymsko-tatarskim oznaczało wartownika, zaś w językach tureckich – najemnego żołnierza, ale i stepowego nieżonatego rozbójnika; w „Encyklopedii islamu” to wręcz osoba, „która odłączyła się od swego państwa”.

Żyjąc na styku ras, etnosów i kultur, Kozacy byli początkowo społecznością niezwiązaną z określonym państwem. Turcy postrzegali Zaporożców, czyli Kozaków żyjących za porohami Dniepru, jako butkały, ludność wymieszaną. I rzeczywiście: przez pewien czas współżyli obok siebie „kozacki Tatar” i „tatarski Kozak”, których łączyło bytowanie na kresach zwanych Dzikimi Polami, a przez Tatarów Heyhat (step).

Pełną treść tego i wszystkich innych artykułów z POLITYKI oraz wydań specjalnych otrzymasz wykupując dostęp do Polityki Cyfrowej.

Poleć stronę

Zamknij
Facebook Twitter Google+ Wykop Poleć Skomentuj