Nauka

Ibuprofen, paracetamol, naproxen i inne środki przeciwbólowe – skuteczność i efekty uboczne

Ibuprofen, paracetamol, naproxen i inne środki przeciwbólowe – skuteczność i efekty uboczne Ibuprofen, paracetamol, naproxen i inne środki przeciwbólowe – skuteczność i efekty uboczne mat. pr.
Dolegliwości bólowe mogą towarzyszyć różnym stanom i chorobom. Aby ból nie utrudniał nam codziennego funkcjonowania, sięgamy po rozmaite środki przeciwbólowe. Co należy wiedzieć o tego typu lekach? Jakie są właściwości i skuteczność poszczególnych rodzajów preparatów przeciwbólowych? Jakie skutki uboczne wiążą się z ich stosowaniem?

Ibuprofen

Ibuprofen działa przeciwzapalnie, przeciwgorączkowo i przeciwbólowo. Ogranicza agregację płytek krwi, lecz robi to słabiej i przez krótszy czas niż kwas acetylosalicylowy. Ibuprofen sprawdza się w łagodzeniu bólu o lekkim i średnim nasileniu, np. bólu zębów, gardła, głowy czy dolegliwości bólowych związanych z menstruacją. Z uwagi na jego przeciwzapalne właściwości poleca się stosować go w przypadku reumatoidalnego zapalenia stawów, choroby zwyrodnieniowej stawów czy innych schorzeń narządu ruchu.

Ibuprofen jest bezpieczny dla wątroby, ale jego stosowanie może wiązać się z małym ryzykiem uszkodzenia przewodu pokarmowego. Substancji nie powinny przyjmować osoby ze skazą krwotoczną ani pacjenci z czynną chorobą wrzodową dwunastnicy czy żołądka.

Ibuprofen, podobnie jak inne niesteroidowe leki przeciwzapalne, może wpływać niekorzystnie na układ sercowo-naczyniowy. Zwiększa ryzyko wystąpienia niewydolności krążenia, zawału serca czy złej regulacji ciśnienia tętniczego. Przyjmowanie preparatu nie będzie też obojętne dla nerek, szczególnie u osób z cukrzycą. Trzeba jednak mieć świadomość, że gdy zażywa się ibuprofen w dobowej dawce nieprzekraczającej 1200 mg, okaże się on bezpieczniejszy od pozostałych niesteroidowych leków przeciwzapalnych.

Paracetamol

Paracetamol działa przeciwgorączkowo i przeciwbólowo. Nie wpływa negatywnie na krzepnięcie krwi i nie ma właściwości przeciwzapalnych. Działa w centralnym układzie nerwowym i zmniejsza wrażliwość receptorów bólowych. Paracetamol może być stosowany na ból głowy, stawów, mięśni, zębów czy przy bolesnym miesiączkowaniu. Nie sprawdza się raczej w łagodzeniu bólu kręgosłupa.

Jeżeli dawka leku nie przekracza 2 g na dobę, będzie bezpieczny dla żołądka. Paracetamol nie uszkadza błon śluzowych. Trzeba jednak mieć świadomość, że substancja zwiększa siłę działania niektórych leków przeciwzakrzepowych i stosowanych doustnie leków przeciwcukrzycowych.

Naproxen

Naproxen ma silne działanie przeciwbólowe, przeciwzapalne i przeciwgorączkowe. Można stosować go na umiarkowane bóle różnego pochodzenia. Leki przeciwbólowe zawierające naproxen zaleca się w łagodzeniu objawów reumatoidalnego zapalenia stawów, ostrych napadów dny moczanowej, zesztywniającego zapalenia stawów kręgosłupa i młodzieńczego reumatoidalnego zapalenia stawów. Stosowanie tego typu preparatów ma jednak efekty uboczne. Może wiązać się z ryzykiem krwawień i uszkodzenia dolnego odcinka układu pokarmowego.

Metamizol

Metamizol wykazuje silne działanie przeciwbólowe i przeciwgorączkowe. Może w niewielkim stopniu uspokajać i zwiotczać mięśnie gładkie. Lek nie wpływa na krzepnięcie krwi. Metamizol zalecany jest do leczenia ostrego bólu o umiarkowanym nasileniu. Sprawdza się również w przypadku bólów kolkowych dróg moczowych i żółciowych oraz w bólach pourazowych. Może być alternatywą dla niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Ma jednak niewielką skuteczność w leczeniu silnego bólu.

Metamizol raczej nie wchodzi w interakcje z innymi lekami. Z jego przyjmowaniem wiąże się stosunkowo niedużo skutków ubocznych (w porównaniu z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi). Długotrwałe zażywanie preparatu może jednak spowodować zaburzenia pokarmowe, zmiany skórne, spadek liczby białych krwinek oraz uszkodzenie nerek i wątroby.

Kwas acetylosalicylowy

Środek ten ma silne działanie przeciwbólowe, przeciwzapalne oraz przeciwgorączkowe. Jeśli jest stosowany długotrwale, wykazuje też właściwości przeciwzakrzepowe. Nadaje się do leczenia bólu o małym albo umiarkowanym nasileniu, np. bólu głowy czy bólów mięśniowych towarzyszących przeziębieniu. Kwasu acetylosalicylowego nie mogą przyjmować osoby z chorobą wrzodową, dlatego że zmniejsza wydzielanie ochronnego śluzu przez ściany żołądka. Lek nie będzie też odpowiedni dla pacjentów ze skazami krwotocznymi oraz przyjmujących leki przeciwkrzepliwe.

Kwas acetylosalicylowy nie nadaje się dla kobiet karmiących piersią ani dzieci do 12. roku życia. U najmłodszych środek może spowodować niebezpieczny zespół Rey’a. Ponadto lek nierzadko wywołuje duszności u chorych na astmę, a także wchodzi w interakcje z innymi środkami farmakologicznymi.

Środki przeciwbólowe różnią się właściwościami, skutecznością oraz skutkami ubocznymi. To, jaki preparat się wybierze, powinno zależeć od aktualnych dolegliwości, przeznaczenia danego leku oraz jego profilu bezpieczeństwa. Należy też sprawdzić ewentualne przeciwwskazania i w razie wątpliwości skonsultować się z farmaceutą, który doradzi skuteczny środek na określony rodzaj bólu.

Materiał powstał we współpracy z Dr.Max Polska

Reklama

Codzienny newsletter „Polityki”. Tylko ważne tematy

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość potwierdzającą.
By dokończyć proces sprawdź swoją skrzynkę pocztową i kliknij zawarty w niej link.

Informacja o RODO

Polityka RODO

  • Informujemy, że administratorem danych osobowych jest Polityka Sp. z o.o. SKA z siedzibą w Warszawie 02-309, przy ul. Słupeckiej 6. Przetwarzamy Twoje dane w celu wysyłki newslettera (podstawa przetwarzania danych to konieczność przetwarzania danych w celu realizacji umowy).
  • Twoje dane będą przetwarzane do chwili ew. rezygnacji z otrzymywania newslettera, a po tym czasie mogą być przetwarzane przez okres przedawnienia ewentualnych roszczeń.
  • Podanie przez Ciebie danych jest dobrowolne, ale konieczne do tego, żeby zamówić nasz newsletter.
  • Masz prawo do żądania dostępu do swoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, a także prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania, a także prawo do przenoszenia swoich danych oraz wniesienia skargi do organu nadzorczego.

Czytaj także

Kraj

Szkoła bardzo szkodzi. Uczniom, demokracji, światu

Rozmowa z dr. Mikołajem Marcelą o fatalnych skutkach kultywowania XIX-wiecznej formuły szkoły, wychowywaniu do autorytaryzmu i o tym, jak można to zmienić.

Jacek Żakowski
18.09.2021
Reklama