Pomocnik Historyczny

Ku zachodowi

Jak ukształtowała się zachodnia granica Polski

Granica pomiędzy Wolnym Miastem Gdańskiem a Polską w Kolibkach, ok. 1928 r. Granica pomiędzy Wolnym Miastem Gdańskiem a Polską w Kolibkach, ok. 1928 r. Muzeum Miasta Gdyni / KFP
Wizja słupów granicznych na Odrze i Nysie towarzyszyła pewnym kręgom polskiej myśli politycznej już od XIX w. Próbowano opisać terytorium przyszłego odrodzonego państwa, lokując je także na ziemiach Prus Wschodnich, Pomorza Zachodniego i Śląska.
Strony z „Atlasu historycznego Polski” Józefa Michała Bazewicza z 1916 r.Polona Strony z „Atlasu historycznego Polski” Józefa Michała Bazewicza z 1916 r.

Pytanie o terytorium. Wielkopolski działacz niepodległościowy Karol Libelt w wydanej w 1844 r. rozprawie „O miłości ojczyzny” napisał, iż ojczyzna posiada aspekt materialny (wspólna ziemia, jeden lud, własne państwo) oraz duchowy (wspólne obyczaje, język ojczysty, literatura rodzima). Dodał, iż to ziemia (terytorium) spełnia wobec narodu funkcję integracyjną, tak w sensie materialnym, jak i duchowym. Stan nieposiadania w XIX w.