Pomocnik Historyczny

Asy przestworzy

Fokker Eindecker Fokker Eindecker AN
Najlepsze samoloty myśliwskie i ich najlepsi piloci.
Oswald Bölcke, kodyfikator taktyki myśliwców.BEW Oswald Bölcke, kodyfikator taktyki myśliwców.

Lotnictwo, nowy rodzaj broni, odegrało w wojnie wielką rolę. Głównym jego zadaniem pozostawało rozpoznanie i zwalczanie sił na ziemi. Bombardowania strategiczne – w dzisiejszym rozumieniu – pozostały marginesem wysiłku wojsk powietrznych. Naloty sterowców, a później bombowców na Londyn czy Paryż z założenia miały charakter terrorystyczny. By przeciwdziałać działaniom sił powietrznych przeciwnika powstało lotnictwo myśliwskie, którego zadaniem było wywalczenie panowania w powietrzu i wymiecenie z nieba maszyn wroga. Działalność myśliwców niewiele miała wspólnego z obrazem wytworzonym przez liczne filmy i powieści. Istniał co prawda pewien nurt etosu rycerskiego, wyzwania na pojedynek, traktowanie przeciwnika (szczególnie wziętego do niewoli) z galanterią. Wojna w powietrzu była jednak zażarta, krwawa i wyczerpująca fizycznie, liczył się podstęp i przewaga: techniczna, liczebna, wyszkolenia. Straty były ogromne, a piloci do 1918 r. nie mieli nawet spadochronów. Dość powiedzieć, że w kwietniu 1917 r. przewidywana długość życia brytyjskiego pilota wynosiła 8 dni.

Za pierwszy samolot myśliwski – maszynę przeznaczoną wyłącznie do walki powietrznej – należy uznać francuski Morane-Saulnier N, wyposażony w urządzenie umożliwiające strzelanie z zamontowanego na kadłubie karabinu maszynowego. Próby skonstruowania mechanicznego przerywacza, umożliwiającego strzelanie przez tarczę śmigła, podjęte jeszcze w 1914 r. przez Raymonda Saulniera, zakończyły się niepowodzeniem, zastosowano więc prymitywny odbijacz – dwa kliny stalowe mające zabezpieczyć śmigło przed przestrzeleniem. Urządzenie zamontowano do prób na samolocie Morane-Saulnier L, na którym Roland Garros zestrzelił 1 kwietnia 1915 r. niemiecki samolot obserwacyjny. Dwa kolejne zwycięstwa Garros odniósł 15 i 18 kwietnia; tego samego dnia musiał awaryjnie lądować za liniami wroga. Mimo tego, że spalił samolot, śmigło z odbijaczem się zachowało. Zbadane przez Niemców, stało się inspiracją dla rozwiązania zastosowanego przez Fokkera. Przetestowany odbijacz zamontowano na samolotach typu N, których 49 dostarczono do eskadr.

Pomocnik Historyczny „Wielka Wojna 1914-1918” (100080) z dnia 14.04.2014; Pierwsza powszechna; s. 74