Czy psychotropy pomagają w procesie resocjalizacji? Naukowcy wpadli na ciekawy trop
Więźniowie, którzy przyjmowali leki psychotropowe, po wyjściu z więzienia rzadziej popełniali kolejne przestępstwo.
Czy na pomoc więziennictwu pospieszy farmakologia?
PantherMedia

Czy na pomoc więziennictwu pospieszy farmakologia?

Amerykańska JAMA („Journal of the American Medical Association”) donosi, że byli więźniowie z problemami psychicznymi, którzy przyjmowali leki psychotropowe, po wyjściu z więzienia rzadziej popełniali kolejne przestępstwo. Czy więzienia powinny ustawić się w kolejkach po recepty?

Jest to prawdopodobnie pierwszy raz, kiedy mamy do czynienia z opracowaniem, w którym systematycznie i na dużą skalę sprawdzono, jak przyjmowanie leków psychotropowych wpływa na agresywne zachowania więźniów. W tym przypadku badaną grupą byli skazani z zaburzeniami psychicznymi, którzy opuścili już mury zakładów karnych.

Ukazujące się wcześniej pokrewne publikacje również wskazywały, że psychotropy mogą skutecznie przeciwdziałać aktom agresji u osób cierpiących na zaburzenia psychiczne. Jednak przez to, że opisywały tylko ogólną populację, wszelkie wnioski z nich płynące były rozmyte.

Tym razem pod lupę wzięto jedynie osoby chore psychicznie, które między 2005 a 2010 rokiem wyszły z więzienia. Wszyscy objęci tym programem badawczym mieszkali w Szwecji, a ich losy śledzono przez kilka lat.

Szwedzcy naukowcy we współpracy z zespołem prof. Seeny Fazela z Oksfordu obserwowali ponad 22 tys. osób, a przedmiotem badań były cztery klasy leków psychotropowych, a także środki przeciwpadaczkowe i (jako kontrola) środki inhalacyjne. Spośród nich leki antypsychotyczne, psychostymulujące i te stosowane w leczeniu uzależnień okazały się skuteczne – liczba odnotowanych przestępstw spowodowanych agresywnym zachowaniem zmalała o około 40 proc. podczas przyjmowania każdego z tych środków.

Wyszło również na jaw, że stosowanie antydepresantów nieznacznie zwiększyło ryzyko popełnienia przestępstwa. Autorzy badań sugerują, że może to wynikać z tego, że osoby z depresją są zwykle mniej skłonne do przemocy w porównaniu z tymi cierpiącymi na inne schorzenia psychiczne.

Tabletka zamiast terapii?

Oprócz tego wszystkiego można ze zgromadzonych danych wyłuskać jeszcze jedną ciekawą obserwację: kiedy porównano skuteczność terapii farmakologicznych w zapobieganiu ponownym aktom agresji prowadzącym do przestępstwa, okazało się, że terapie te są czasem skuteczniejsze niż terapie grupowe, w których więźniowie brali udział podczas pobytu w więzieniu.

Warto jednak zachować zdrowy dystans do opublikowanych wyników. Badania były ograniczone do jednego kraju, więc wyciągniętych z nich bezpośrednio wniosków nie powinno się generalizować. Systemy więziennictwa w Polsce czy Stanach Zjednoczonych różnią się przecież między sobą.

To pewnie i tak najmniejszy problem. Jak zauważają sami autorzy badań, „więźniowie, którym przepisuje się leki psychotropowe, różnią się od tych, którzy takich leków nie dostają (mają na przykład cięższe objawy bądź występuje u nich więcej niż jeden stan chorobowy)”. Do tego dochodzi jeszcze specyfika samego leczenia psychiatrycznego: przepisanie leku nie gwarantuje, że pacjent będzie go zażywał, a nawet jeśli będzie, to nie da się w pełni przewidzieć, czy będzie to skuteczne. Ogromna liczba tego typów leków nie działa bowiem specyficznie, a często nawet nie rozumiemy, dlaczego tak jest.

Wartość poznawcza przeprowadzonych badań jest więc do pewnego stopnia ograniczona, choć i tak dostajemy do ręki nie najgorsze źródło wiedzy, które może być przydatne podczas ulepszania metod resocjalizacji. A system penitencjarny potrzebuje szybkich reform, bo coraz częściej podnoszą się głosy mówiące o jego bezcelowości. Czy na pomoc więziennictwu pospieszy farmakologia? Na razie pozostaje to kwestią otwartą.

Czytaj także

Aktualności, komentarze

W nowej POLITYCE

Zobacz pełny spis treści »

Poleć stronę

Zamknij
Facebook Twitter Google+ Wykop Poleć Skomentuj

Ta strona do poprawnego działania wymaga włączenia mechanizmu "ciasteczek" w przeglądarce.

Powrót na stronę główną