Nauka

Czy psychotropy pomagają w procesie resocjalizacji? Naukowcy wpadli na ciekawy trop

Czy na pomoc więziennictwu pospieszy farmakologia? Czy na pomoc więziennictwu pospieszy farmakologia? PantherMedia
Więźniowie, którzy przyjmowali leki psychotropowe, po wyjściu z więzienia rzadziej popełniali kolejne przestępstwo.

Amerykańska JAMA („Journal of the American Medical Association”) donosi, że byli więźniowie z problemami psychicznymi, którzy przyjmowali leki psychotropowe, po wyjściu z więzienia rzadziej popełniali kolejne przestępstwo. Czy więzienia powinny ustawić się w kolejkach po recepty?

Jest to prawdopodobnie pierwszy raz, kiedy mamy do czynienia z opracowaniem, w którym systematycznie i na dużą skalę sprawdzono, jak przyjmowanie leków psychotropowych wpływa na agresywne zachowania więźniów. W tym przypadku badaną grupą byli skazani z zaburzeniami psychicznymi, którzy opuścili już mury zakładów karnych.

Ukazujące się wcześniej pokrewne publikacje również wskazywały, że psychotropy mogą skutecznie przeciwdziałać aktom agresji u osób cierpiących na zaburzenia psychiczne. Jednak przez to, że opisywały tylko ogólną populację, wszelkie wnioski z nich płynące były rozmyte.

Tym razem pod lupę wzięto jedynie osoby chore psychicznie, które między 2005 a 2010 rokiem wyszły z więzienia. Wszyscy objęci tym programem badawczym mieszkali w Szwecji, a ich losy śledzono przez kilka lat.

Szwedzcy naukowcy we współpracy z zespołem prof. Seeny Fazela z Oksfordu obserwowali ponad 22 tys. osób, a przedmiotem badań były cztery klasy leków psychotropowych, a także środki przeciwpadaczkowe i (jako kontrola) środki inhalacyjne. Spośród nich leki antypsychotyczne, psychostymulujące i te stosowane w leczeniu uzależnień okazały się skuteczne – liczba odnotowanych przestępstw spowodowanych agresywnym zachowaniem zmalała o około 40 proc. podczas przyjmowania każdego z tych środków.

Wyszło również na jaw, że stosowanie antydepresantów nieznacznie zwiększyło ryzyko popełnienia przestępstwa. Autorzy badań sugerują, że może to wynikać z tego, że osoby z depresją są zwykle mniej skłonne do przemocy w porównaniu z tymi cierpiącymi na inne schorzenia psychiczne.

Tabletka zamiast terapii?

Oprócz tego wszystkiego można ze zgromadzonych danych wyłuskać jeszcze jedną ciekawą obserwację: kiedy porównano skuteczność terapii farmakologicznych w zapobieganiu ponownym aktom agresji prowadzącym do przestępstwa, okazało się, że terapie te są czasem skuteczniejsze niż terapie grupowe, w których więźniowie brali udział podczas pobytu w więzieniu.

Warto jednak zachować zdrowy dystans do opublikowanych wyników. Badania były ograniczone do jednego kraju, więc wyciągniętych z nich bezpośrednio wniosków nie powinno się generalizować. Systemy więziennictwa w Polsce czy Stanach Zjednoczonych różnią się przecież między sobą.

To pewnie i tak najmniejszy problem. Jak zauważają sami autorzy badań, „więźniowie, którym przepisuje się leki psychotropowe, różnią się od tych, którzy takich leków nie dostają (mają na przykład cięższe objawy bądź występuje u nich więcej niż jeden stan chorobowy)”. Do tego dochodzi jeszcze specyfika samego leczenia psychiatrycznego: przepisanie leku nie gwarantuje, że pacjent będzie go zażywał, a nawet jeśli będzie, to nie da się w pełni przewidzieć, czy będzie to skuteczne. Ogromna liczba tego typów leków nie działa bowiem specyficznie, a często nawet nie rozumiemy, dlaczego tak jest.

Wartość poznawcza przeprowadzonych badań jest więc do pewnego stopnia ograniczona, choć i tak dostajemy do ręki nie najgorsze źródło wiedzy, które może być przydatne podczas ulepszania metod resocjalizacji. A system penitencjarny potrzebuje szybkich reform, bo coraz częściej podnoszą się głosy mówiące o jego bezcelowości. Czy na pomoc więziennictwu pospieszy farmakologia? Na razie pozostaje to kwestią otwartą.

Więcej na ten temat
Reklama

Codzienny newsletter „Polityki”. Tylko ważne tematy

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość potwierdzającą.
By dokończyć proces sprawdź swoją skrzynkę pocztową i kliknij zawarty w niej link.

Informacja o RODO

Polityka RODO

  • Informujemy, że administratorem danych osobowych jest Polityka Sp. z o.o. SKA z siedzibą w Warszawie 02-309, przy ul. Słupeckiej 6. Przetwarzamy Twoje dane w celu wysyłki newslettera (podstawa przetwarzania danych to konieczność przetwarzania danych w celu realizacji umowy).
  • Twoje dane będą przetwarzane do chwili ew. rezygnacji z otrzymywania newslettera, a po tym czasie mogą być przetwarzane przez okres przedawnienia ewentualnych roszczeń.
  • Podanie przez Ciebie danych jest dobrowolne, ale konieczne do tego, żeby zamówić nasz newsletter.
  • Masz prawo do żądania dostępu do swoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, a także prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania, a także prawo do przenoszenia swoich danych oraz wniesienia skargi do organu nadzorczego.

Czytaj także

Nauka

Skąd dramatyczne wahania liczby infekcji covid-19?

Czym tłumaczyć gwałtowny spadek raportowanych zakażeń koronawirusem? Rozmawiamy z dr. Franciszkiem Rakowskim z ICM, który modeluje przebieg pandemii od samego jej początku.

Karol Jałochowski
26.11.2020
Reklama

Ta strona do poprawnego działania wymaga włączenia mechanizmu "ciasteczek" w przeglądarce.

Powrót na stronę główną