Archiwum Polityki

Utwierdzeni

Władcy starożytnych imperiów otaczali stolice potężnymi murami i wznosili na granicach twierdze. Nawet najwymyślniejsze systemy fortyfikacji nie zdołały jednak uchronić ich państw przed
[rys.] Krysik Jarosław/Polityka

Gdy procarze umieścili pociski w miseczkach, los miasta był przesądzony. Chwilę później spadł na nie śmiercionośny grad. Obrona załamała się. Najeźdźcy zdobyli trzymetrowe mury obronne i weszli do miasta, by puścić je z dymem. Zdarzenie to miało miejsce w połowie 4 tysiąclecia p.n.e.

W 2003 r. amerykańscy archeolodzy odkryli na stanowisku Tell Hamukar w północnej Syrii zgliszcza, popiół i amunicję do proc – najstarsze dowody oblężenia i zdobycia miasta. W kwadracie 20 na 20 m leżało 2300 pocisków z wypalonej gliny. Archeolog Clemens Reichel sądzi, że Tell Hamukar, ośrodek handlu z bogatą w surowce Anatolią, zaatakowało sumeryjskie Uruk. Najazd na tę i inne północne osady tego największego z miast-państw południowej Mezopotamii wiązał się z potrzebą zdobycia dostępu do obsydianu, drewna cedrowego i żywicy. Według Reichela, to dowód na pierwszą imperialną wojnę między południem a północą.

Nie wszyscy się z tym zgadają. Większość nadal twierdzi, że pierwszym bliskowschodnim imperium był Akad, którego władca Sargon Wielki (XXIV/XXIII w. p.n.e.) opanował 50 krain i zburzył mury Uruk. I rzeczywiście, to wtedy powstały pierwsze twierdze graniczne, znaki wojskowo-administracyjnej obecności Akadyjczyków w północnej Syrii. Najsłynniejszą z nich jest forteca wnuka Sargona, Naramsina, w Tell Brak, wzniesiona na miejscu osady funkcjonującej od połowy 4 tysiąclecia p.n.e.

Ale na Bliskim Wschodzie ufortyfikowane miasta pojawiają się na długo przed powstaniem pierwszych imperiów. W poszukiwaniu ich początków należy cofnąć się nawet o kilka tysięcy lat.

Mury Jerycha

Jedne z najstarszych fortyfikacji miało Jerycho. Przynajmniej tak stwierdziła brytyjska archeolog Kathleen Mary Kenyon. Według niej najstarsze mury wzniesiono w 9 tysiącleciu p.

Pomocnik Historyczny Pomocnik historyczny. Nr 2/2009 (90148) z dnia 30.05.2009; Pomocnik Historyczny; s. 35
Reklama