Pomocnik Historyczny

Od caratu białego do czerwonego

System polityczny w carskiej Rosji

Mikołaj I dekoruje orderem św. Andrzeja księcia Michała Speranskiego – polityka, prawnika i reformatora, obraz olejny Aleksieja Kiwszenki z 1880 r. Mikołaj I dekoruje orderem św. Andrzeja księcia Michała Speranskiego – polityka, prawnika i reformatora, obraz olejny Aleksieja Kiwszenki z 1880 r. Getty Images
Skuteczne reformy ograniczające autokratyczną władzę, podjęte w XIX w., mogły otworzyć Rosji inną drogę rozwoju. Tak się wszakże nie stało. Dlaczego?
Aresztowanie przez ochranę, obraz olejny na drewnie Ilji Riepina 1880-82 r.BEW Aresztowanie przez ochranę, obraz olejny na drewnie Ilji Riepina 1880-82 r.

Na rozdrożu dziejów. Autor „Listu filozoficznego” Piotr Czaadajew wypowiedział opinię, że Rosja ma w historii powszechnej do odegrania lekcję pokazową dla ludzkości. Innymi słowy: jej losy przyniosą jakieś szczególne w swym rodzaju doświadczenie. W pewnej mierze takim teatrem dziejowym stał się wiek XIX, który dla Rosji trwał od 1801 r. do 1917 r., czyli od wstąpienia na tron Aleksandra I do upadku monarchii i zwycięstwa bolszewików.