Pomocnik Historyczny

Cesarski uniwersytet na Kapitolu

Bizancjum: pierwszy świecki uniwersytet w Europie

Zajęcia z filozofii; miniatura z kroniki Jana Skylitzesa, XIII w. Zajęcia z filozofii; miniatura z kroniki Jana Skylitzesa, XIII w. BEW
Klasyczna opowieść o początkach uniwersytetu w Europie zaczyna się niemal zawsze od Bolonii i Paryża, od XII w. W schemacie tym nie ma najczęściej Konstantynopola. Czy słusznie?
Późnorzymskie audytorium w Kom el-Dikka w egipskiej Aleksandrii (odkryte zresztą przez polskich archeologów) – tak mogła wyglądać sala wykładowa na Kapitolu w Konstantynopolu.Alamy Późnorzymskie audytorium w Kom el-Dikka w egipskiej Aleksandrii (odkryte zresztą przez polskich archeologów) – tak mogła wyglądać sala wykładowa na Kapitolu w Konstantynopolu.

O nauczaniu. W 425 r. cesarz Teodozjusz II (408–450) wydał w stolicy dwie ważne konstytucje, znane nam w całości, datowane na 27 lutego i 15 marca i adresowane do prefektów miasta (odpowiednio Konstancjusza i Teofila). Pierwsza, napisana w mocno potępieńczym tonie, zabrania publicznego – a więc opłacanego z cesarskiego skarbca – nauczania w audytoriach stołecznego Kapitolu nauczycielom prywatnie udzielającym nauki w innych miejscach lub we własnych domach. Grozi im konsekwencjami prawnymi, ale dopuszcza prywatne nauczanie, byleby tylko nie przywłaszczali sobie miana nauczycieli (publicznych).

Pomocnik Historyczny „Dzieje Bizancjum” (100145) z dnia 11.03.2019; Bizancjum cz. II; s. 56
Oryginalny tytuł tekstu: "Cesarski uniwersytet na Kapitolu"