Przejdź do treści
Reklama
Reklama
Pomocnik Historyczny

Śiwadźi Bhonsle

Od grabieży do mitu narodowego. Jak hinduscy nacjonaliści wykreowali Śiwadźiego

Pomnik Śiwadźiego Bhonsle w Sangli w stanie Maharasztra. Pomnik Śiwadźiego Bhonsle w Sangli w stanie Maharasztra. Getty Images
Jego współczesna legenda pokazuje, jaką rolę dla hinduskich nacjonalistów odgrywa historia.

Historia. Śiwadźi Bhonsle (1627–80) był indyjskim królem i zręcznym przywódcą wojskowym, którego przygody mogłyby stanowić kanwę filmu. Wywodził się ze wspólnoty Marathów, hołdującej w większości tradycjom hinduskim i dominującej w zachodnich Indiach. W młodości Śiwadźiego większość zajmowanego przez nich obszaru znajdowała się pod panowaniem dwóch sułtanatów: Bidźapuru i Ahmadnagaru. Rządziły nimi muzułmańskie elity, ale większość poddanych stanowili hindusi.

Ojciec Śiwadźiego, Śahdźi Bhonsle, był możnym poddanym i dowódcą wojskowym w służbie sułtana Bidźapuru. Już Śahdźi wykazywał znaczne ambicje polityczne, a Śiwadźi je rozwinął i zrealizował. Wykorzystując słabość Bidźapuru, zbudował de facto niepodległe państwo w zachodniej części sułtanatu. Osadzone ono było m.in. w ponad trzydziestu fortecach w górach Ghaty Zachodnie, z których lekka kawaleria Marathów dokonywała dalekich łupieżczych wypadów. Stanowiły one jedno z głównych źródeł dochodu państwa Śiwadźiego. Wzmocniony i wzbogacony, w 1674 r. władca zaaranżował ceremonię swojej konsekracji i koronacji.

Zuchwałe grabieże Marathów sięgały również leżącego na północny wschód od kraju Śiwadźiego potężnego imperium Mogołów. W efekcie od 1660 r. do końca swojego panowania władca był z nimi w konflikcie. Walki były okresowo przerywane negocjacjami i nietrwałymi aktami kapitulacji ze strony Śiwadźiego. W starciach tych Maratha wielokrotnie wykazywał się talentem wojskowym i sprytem. Kiedy w 1663 r. musiał się zmierzyć z armią mogolską pod wodzą gubernatora Śaisty Chana, Śiwadźi z oddziałem kilkuset żołnierzy zakradł się nocą do zajmowanej przez wrogów twierdzy i zamordował Śaistę i towarzyszące mu osoby. W 1666 r. przebywał krótko jako dworzanin u cesarza mogolskiego, obiecując mu wierność, ale zbiegł w przebraniu świętego męża i powrócił do walki z mogolskim imperium.

Pomocnik Historyczny „Dzieje Indii” Wydanie II uzupełnione (100244) z dnia 28.09.2026; Dzieje Indii; s. 154
Oryginalny tytuł tekstu: "Śiwadźi Bhonsle"
Reklama