Film

Na tropie Lyncha

Recenzja filmu: „Wróg”, reż. Denis Villeneuve

Jake Gyllenhaal i Melanie Laurent w mrocznym psychodramacie Jake Gyllenhaal i Melanie Laurent w mrocznym psychodramacie M2 Films / materiały prasowe
W brawurowej ekranizacji „Podwojenia”, głośnej powieści portugalskiego noblisty José Saramago z 2002 r., podobać się może dużo, jeśli nie prawie wszystko.

Wrażenie robi kapitalnie oddana atmosfera pogłębiającej się depresji głównego bohatera, cichego uniwersyteckiego wykładowcy historii, który nagle zaczyna tracić kontrolę nad doskonale zaprogramowanym, lecz kompletnie nieautentycznym życiem. Dobija go monotonia wykładów, powtarzalność odbywanych o tej samej porze rytuałów seksualnych, gryzący smutek betonowych dzielnic Toronto, sterylność wnętrz, w których się porusza, i wiele innych przygnębiających drobiazgów. Reżyser filmu Kanadyjczyk Denis Villeneuve („Labirynt”, „Pogorzelisko”) podąża wyraźnie tropem Lyncha. Ukazuje gęstniejącą panikę, wywołaną poczuciem bezradności i klęski człowieka pragnącego uciec przed samym sobą. Przeplatając rodzajowe scenki z widokami długonogich pająków przechadzających się ponad drapaczami chmur, osiąga niesamowity, surrealistyczny efekt.

W przeciwieństwie jednak do „Mulholland Drive” i innych egzystencjalnych dreszczowców „Wróg” ma o wiele bardziej klasyczną narrację i zdecydowanie mniej ironii. Przypomina raczej mroczny psychodramat, któremu patronują klaustrofobiczny „Wstręt” Polańskiego oraz „Przemiana” Kafki – niepokojące przypowieści o rozpadzie osobowości nadwrażliwców przekonanych, że są stuprocentowo zdrowi, całkowicie normalni, lecz z niewiadomych przyczyn światem zaczyna rządzić ich sobowtór. W podwójnej roli introwertycznego nauczyciela akademickiego oraz sfrustrowanego aktora bez szans na hollywoodzką karierę wystąpił Jake Gyllenhaal. Mając w pamięci niejeden aktorski wyczyn, warto podkreślić, że kreacja w filmie Villeneuve’a należy do jego najwybitniejszych osiągnięć. To wielowymiarowe kino oraz gratka nie tylko dla fanów dusznej psychoanalizy.

Wróg, reż. Denis Villeneuve, prod. Kanada, Hiszpania, 90 min

Polityka 33.2014 (2971) z dnia 11.08.2014; Afisz. Premiery; s. 86
Oryginalny tytuł tekstu: "Na tropie Lyncha"
Więcej na ten temat
Reklama

Czytaj także

Kultura

Wojewódzki z Matą o „Patointeligencji” i „Patoreakcji”

Mata, autor „Patointeligencji”, który właśnie opublikował nowy utwór z równie mocnym tekstem: – Społeczną rolą artysty czasami jest wystawienie się na strzał. Ja się czuję z tym dobrze, to zamieszanie czemuś służy.

Kuba Wojewódzki
03.04.2021
Reklama

Ta strona do poprawnego działania wymaga włączenia mechanizmu "ciasteczek" w przeglądarce.

Powrót na stronę główną