Książki

Poczet autorytetów

Adam Michnik we wstępie do „Wytrąconych z milczenia” napisał, że jest to piękna książka o pięknych ludziach. Magdalena Grochowska zebrała w niej 15 esejów, reportaży o wybitnych intelektualistach, wielkich twórcach, a przede wszystkim przewodnikach kilku pokoleń polskich inteligentów tej klasy umysłowej, która niby już umarła, a jednak jeszcze jest. Można powiedzieć, że na pewno będzie, jeśli nie zapomni takich postaci jak zebrani tu i wnikliwie opisani między innymi: Tadeusz Kotarbiński, Maria i Stanisław Ossowscy, Klemens Szaniawski, Witold Kula, Leon Schiller, Stefan Jaracz, Tadeusz Łomnicki i Konrad Swinarski.

Autorka z talentem posługuje się warsztatem reportera historycznego, do którego należy nie tylko umiejętność czytania źródeł i tekstów z epoki, ale także zdolność dotarcia dzisiaj do świadków przeszłych wydarzeń i faktów – i wydobycia z nich prawd o bohaterze i czasie, w którym żył i działał. Przedstawiane postaci to ludzie z encyklopedii, ich dorobek jest niekwestionowany i książka daje temu świadectwo. Ale najważniejsze, że jednocześnie bardzo mądrze i elegancko, z dużym wyczuciem kontekstu historycznego opowiada o wcale nie tak prostych drogach życiowych bohaterów, meandrach karier, o ich słabościach i załamaniach, rezonansie społecznym, wpływie na innych.

Nie jest to wcale obraz lukrowany, hagiograficzny, przy okazji nie tylko wnikamy w złożone osobowości i charaktery, lecz także w proces historyczny, w którym się one kształtowały, jak i ten proces w jakimś stopniu też kształtowały. To kilka dziesiątków lat naszej współczesności, kilka epok i kilka reżimów politycznych, kilka ideologii i wiele, bardzo wiele wyzwań i prób, także zagadek.

Lektura tego zbioru jest pouczająca na różne sposoby. Jest to również opowieść o teraźniejszości, gdyż z jednej strony staje w obronie autorytetów, tak chętnie i łatwo dzisiaj szarganych i lekceważonych, przeciwstawia się prostackim, czarno-białym opowieściom o historii, upomina się o wysoką jakość i standard życia publicznego i umysłowego. W końcu mówi też, że nie wolno bezkarnie zrywać łańcucha polskich pokoleń inteligenckich.

Magdalena Grochowska, Wytrąceni z milczenia, Świat Książki, Warszawa 2005, s. 558.

Polityka 48.2005 (2532) z dnia 03.12.2005; Kultura; s. 56
Reklama

Czytaj także

Ja My Oni

Jak komunikować swoje potrzeby

Jak wyrazić swoje potrzeby, aby inni je uwzględniali.

Anna Dąbrowska, Anna Dobrowolska
06.02.2018
Reklama

Ta strona do poprawnego działania wymaga włączenia mechanizmu "ciasteczek" w przeglądarce.

Powrót na stronę główną