Fragment książki "Sennik polsko-żydowski"

 
– Zapomniałam zrobić paznokcie – powiedziała w drodze na lotnisko żona Żyda wiecznego tułacza, który najlepiej czuje się w samolocie, po czym rzuciła komendę: – Maryś, pas!

Od ćwierćwiecza Grażyna kieruje rodzinną służbą bezpieczeństwa: „Maryś, otwarte drzwi!”, „Maryś, zasłoń firankę, sąsiedzi widzą!”, „Maryś, dzieci nie śpią, wejdą do pokoju”, „Maryś, ciągnie z piwnicy!”, „Maryś, źle prowadzisz, zabijesz mnie i dzieci!”

– Po co znów do Waszyngtonu? – zapytała Grażyna na dzień przed odlotem, w środku wyciskania soków: połowa ananasa, reszta marchewka i grejpfrut. – Jim dzwonił, jest dom do kupienia. – Po co ci to, Marychna, przecież życie jest tak krótkie?

– Czy gdyby zadzwonił ktoś z Nowego Orleanu, że jest waląca się rudera do remontu, to też byś poleciał? – dorzuciła, czyszcząc maszynę do soków. – Czuję, że będzie tak jak z farmą, kupisz dom bez mojej wiedzy. Znów zmuszasz mnie do podróży.

Grażyna, wbrew opiniom filozofów, uważa, że można dwa razy wejść do tej samej wody.

– Przecież uwielbiałaś farmę – rozpocząłem ulubioną prowokację. – Co? Ja? Farmę? Zmusiłeś mnie do lubienia. – A mieszkanie w Hyde Parku? – Wymuszone. – Urodzenie Ani? – Szantaż. – Wyjazd z Polski? – Jedno, czego nie żałuję.

Grażyna, która w Polsce była walczącą o wolność demokratką, od czasu wylądowania na ziemi obiecanej zachowuje się po republikańsku. Jej polityczne credo to utrzymywanie czystości; geje (nasi czyści sąsiedzi w Providence) i Dania (magistrat przysyła sprzątaczki do mycia okien u emerytów) są na pierwszym miejscu. Dla republikanki liczy się przeszłość. Szmidt ukradł mi kamerę filmową dwadzieścia lat temu, więc każda następna też będzie mi skradziona. Od czasu wybitej szyby w aucie, które stało po prawej stronie jezdni przed domem, samochód można parkować tylko z lewej strony.

Lecimy do Waszyngtonu, mimo że ostatni (również wymuszony) lot do stolicy upewnił Grażynę w przekonaniu, że opuszczanie domu nie jest bezpieczne. W czasie poprzedniej wyprawy pani Helenka miała chronić naszą posiadłość przed złodziejami, a z nastaniem zmroku doglądać cnoty naszej szesnastoletniej córki. Dom przetrwał, ale kto mógł przewidzieć, że tej nocy, w dalekim Chicago, Ania ucieknie Helenie i uda się do hotelu nad jeziorem, aby spędzić wieczór z Kasią i dwoma dryblasami z mniejszości narodowej?

Podróże dla republikańskiej żony są niebezpiecznym flirtem z przyszłością. Jak przygotować się do wizyty w Nowym Orleanie, jeśli się nigdy tam nie było?

– Znowu będziesz wyrzucał dzieci Ewy z pokoju, żeby zająć ich łóżko? Nie rozumiesz, że one idą do szkoły następnego dnia? Hotele są drogie, a bez prezentów i kwiatów do ludzi się nie chodzi, żadna oszczędność. Ty jesteś zboczeniec z tymi podróżami – krzyczy Grażyna z drugiego pokoju. Po chwili odrywa się od rysownicy i czyta, co napisałem. – Proszę cię, napisz, że podobieństwo do osób żyjących jest całkowicie przypadkowe.