BANKI INWESTYCYJNE – to główni sprawcy kryzysu. Czasy, gdy bankowość polegała na skąpstwie i pilnowaniu skarbców pełnych złota, dawno należą już do przeszłości. Większość dzisiejszych banków to firmy handlujące kapitałem: biorą pieniądze w depozyt od jednych, by w formie kredytu pożyczyć je innym. Tak działają banki detaliczne. Bankowość inwestycyjna to hazardowa odmiana tej samej działalności – na użytek korporacji, bogaczy i swój własny.
Bankierzy inwestycyjni grali do niedawna pierwsze skrzypce na nowojorskiej Wall Street i w londyńskim City: zbierali kapitał na przejęcia i fuzje, pomnażali cudze majątki i spekulowali na papierach wartościowych, surowcach i walutach (np. polskim złotym). W wolnych chwilach zajmowali się inżynierią finansową, czyli wymyślaniem nowych produktów inwestycyjnych, m.in. derywatów kredytowych. Panowie Wszechświata – jak lubili o sobie mówić – stanowili rodzaj bankowej arystokracji.
Kryzys finansowy położył trupem czołówkę banków inwestycyjnych. Lehman Brothers zbankrutował, Bear Stearns i Merrill Lynch zostały przejęte przez wielkie banki detaliczne, a Goldman Sachs i Morgan Stanley same się w nie przekształciły, by móc ubiegać się o pomoc państwa. W Europie bankowością inwestycyjną zajmowały się oddziały czołowych banków detalicznych – stąd większy niż w Ameryce zasięg kryzysu bankowego.