Pomocnik Historyczny

Wypędzeni

Deportacje i przesiedlenia

Pierwsze wojenne wypędzenia. Wysiedlenie Polaków z Gdyni, wrzesień 1939 r. Pierwsze wojenne wypędzenia. Wysiedlenie Polaków z Gdyni, wrzesień 1939 r. KFP
Można się spierać, czy wojenne i powojenne ucieczki, migracje, wypędzenia, wymiany i deportacje dotknęły 30 czy 50 mln ludzi. Kogo nazwać wypędzonym, kogo przymusowo wysiedlonym, a kogo tylko przesiedleńcem; kto jest bardziej poszkodowany i komu należy się odszkodowanie. Jedno jest tylko wspólne – ostatnie spojrzenie na opuszczany dom.

Wieczne wędrówki. Ludzie wędrowali zawsze. Ale w zasadzie to od decyzji człowieka zależało, czy umrze w tym samym domu, w którym się urodził. Wiek XX wprowadził nową jakość – miliony ludzi bez skrupułów przesuwano jak pionki na szachownicy. Jak na ironię, czyniły to zarówno owładnięte szaleńczą ideologią totalitaryzmy, jak i – w imię mniejszego zła – demokracje.

Kongresówka i Ormianie. Na początku XX w. względnie stabilna od czasów kongresu wiedeńskiego Europa zaczęła przypominać wrzący kocioł, nieustannie podgrzewany przez nierozwiązane kwestie narodowościowe.

Pomocnik Historyczny „Tajemnice końca wojny” (100165) z dnia 04.05.2020; Cywile; s. 109
Oryginalny tytuł tekstu: "Wypędzeni"