Film

Patrz i zapamiętaj

Recenzja filmu: „Karski i władcy ludzkości”, reż. Sławomir Grunberg

„Karski i władcy ludzkości”, reż. Sławomir Grunberg „Karski i władcy ludzkości”, reż. Sławomir Grunberg Kino Świat
Bywa dziś nazywany Jamesem Bondem Polskiego Państwa Podziemnego, ale chyba nie byłby zadowolony z tego porównania.

Nigdy nie zamierzał być agentem, w młodości marzył natomiast o karierze dyplomatycznej, do której, wydawało się, został stworzony. Był wykształcony, przystojny, znał języki obce (choć we wszystkich mówił z polskim akcentem). Wybuch wojny sprawił, że marzenia legły w gruzach, choć w pewnym sensie został dyplomatą: był emisariuszem przedstawiającym „władcom ludzkości” (w oryginalnym tytule brzmi to jeszcze mocniej „Lords of Humanity”) raport o eksterminacji Żydów w okupowanej Polsce. Władcy zachowywali jednak wstrzemięźliwość, włącznie z amerykańskim prezydentem Franklinem D. Rooseveltem. Nawet sędzia tamtejszego Sądu Najwyższego, Żyd, nie dał się przekonać. Wpływowy „New York Times” notkę o „raporcie Karskiego” zamieścił na 16 stronie. Władcy zajęci byli bowiem globalnymi działaniami wojennymi, pomoc obiecywali po pokonaniu Niemców. Jan Karski miał poczucie klęski. Jak powiedział: chciał ratować miliony, nie uratował nikogo, co jednak nie do końca jest prawdą. Niemniej po wojnie, ucząc na Georgetown University w Waszyngtonie, nie wspominał przeszłości. Dopiero po latach Ameryka dowiedziała się, że był bohaterem. Jeszcze za życia został doceniony i uhonorowany, także w Polsce.

Film Sławomira Grunberga, amerykańskiego reżysera, mającego polski rodowód (wyjechał z Polski w 1981 r.), wykorzystuje materiały częściowo znane, m.in. pochodzące z głośnego „Shoah” Lanzmanna. Stanowi jednak dzieło oryginalne, choćby ze względu na nowatorsko użyte wstawki animowane, ilustrujące wydarzenia nieutrwalone na zdjęciach. Oprowadzający Karskiego po getcie żydowski przewodnik powiedział mu: „Patrz i zapamiętaj”. Zapamiętał doskonale, gdyż miał fotograficzną pamięć, i wiernie opisał w swym raporcie. Po latach wskazówkę można skierować do widzów wybierających się na ten głęboko poruszający film.

Karski i władcy ludzkości, reż. Sławomir Grunberg, prod. USA/Polska, 87 min

Polityka 17.2015 (3006) z dnia 21.04.2015; Afisz. Premiery; s. 78
Oryginalny tytuł tekstu: "Patrz i zapamiętaj"
Więcej na ten temat
Reklama

Czytaj także

Ja My Oni

Jak pozostać sobą po spektakularnym sukcesie bądź porażce

Jak sobie poradzić z porażką, ale też sukcesem.

Grzegorz Gustaw
08.08.2017
Reklama

Ta strona do poprawnego działania wymaga włączenia mechanizmu "ciasteczek" w przeglądarce.

Powrót na stronę główną