Film

Człowiek z mediów

Recenzja filmu: „Obywatel Jones”, reż. Agnieszka Holland

„Obywatel Jones”, reż. Agnieszka Holland „Obywatel Jones”, reż. Agnieszka Holland Kino Świat
To jeden z najlepszych filmów w karierze polskiej reżyserki.

Ma formułę wystawnego widowiska historycznego osnutego wokół śledztwa prowadzonego przez niezależnego walijskiego dziennikarza Garetha Jonesa (James Norton) w sprawie głodu na Ukrainie w latach 30. XX w. Jones (postać autentyczna) odkrył, że zyski, które sowieckie władze czerpały z handlu zbożem, nie są przeznaczane na produkcję żywności, tylko na budowę czołgów i karabinów oraz na realizację planu pięcioletniego. W efekcie miliony obywateli umierały z głodu. A Zachód, robiąc z komunistami interesy, udawał, że tego procederu nie widzi.

Historycy nie są zgodni, czy politykę zagładzania Ukraińców Rosja prowadziła z premedytacją, czy też była ona skutkiem wymykającej się spod kontroli gospodarczej katastrofy, której nikt nie przewidział. Agnieszka Holland te wątpliwości rozwiewa, idąc tropem najczarniejszego z możliwych scenariuszy. Z jej filmu wynika, że za wszystko odpowiedzialność ponosi Stalin. Budowanie komunistycznego systemu na trupach kilku milionów Ukraińców było zamierzone i zorganizowane równie precyzyjnie jak Holokaust. Niewygodnych świadków, którzy się tego domyślali, korumpowano, a gdy ktoś próbował – tak jak Gareth Jones – pisać prawdę, bez skrupułów go zabijano. Chociaż akcja nieuchronnie zmierza w kierunku realistycznego przedstawienia grozy Hołodomoru, tematem filmu jest obrzydliwe kłamstwo towarzyszące tej zbrodni. Ze względów ideologicznych, w imię przeciwwagi dla kapitalizmu przeżywającego największy w tamtej epoce kryzys gospodarczy, Zachód wolał cynicznie przymykać oczy na ludobójstwo na Wschodzie i słuchać płynącej stamtąd propagandy. W wywiadach Holland daje do zrozumienia, że to ją właśnie skłoniło do zrobienia filmu – obywatelska postawa, dążenie bezbronnej, idealistycznej jednostki do przeciwstawienia się totalitarnemu systemowi produkującemu fałsz i terror. A najbardziej kwestia powinności oraz waga niezależnych mediów, szczególnie w dobie postprawdy.

Obywatel Jones, reż. Agnieszka Holland, prod. Polska, Ukraina, Wielka Brytania, 119 min

Polityka 43.2019 (3233) z dnia 22.10.2019; Afisz. Premiery; s. 68
Oryginalny tytuł tekstu: "Człowiek z mediów"
Więcej na ten temat
Reklama

Czytaj także

Nauka

Nie każdy archeolog to Indiana Jones

Popkulturowy obraz archeologa awanturnika umacnia przekonanie, że ich głównym zadaniem jest odkrywanie skarbów. Ten fałsz fatalnie odbija się na wiedzy o przeszłości.

Agnieszka Krzemińska
27.02.2021
Reklama

Ta strona do poprawnego działania wymaga włączenia mechanizmu "ciasteczek" w przeglądarce.

Powrót na stronę główną