Oferta na pierwszy rok:

4 zł/tydzień

SUBSKRYBUJ
Osoby czytające wydania polityki

Wiarygodność w czasach niepewności

Wypróbuj za 11,90 zł!

Subskrybuj
Nauka

Automat z językiem

Co to znaczy: Two bee oar knot too be

Obecnie programy statystyczne potrafią tworzyć tłumaczenia w 70 proc. i więcej zgodne z oryginałem. Obecnie programy statystyczne potrafią tworzyć tłumaczenia w 70 proc. i więcej zgodne z oryginałem. Sergey Ilin / PantherMedia
Komputery nie przetłumaczą jeszcze „Pana Tadeusza” na chiński, ale z przekładami tekstów specjalistycznych radzą sobie już prawie tak dobrze jak ludzie.
Maszynom średnio idzie naśladowanie rozumienia człowieka.Mirosław Gryń/Polityka Maszynom średnio idzie naśladowanie rozumienia człowieka.

Każdy, kto obejrzał którąś z części filmu „Star Trek”, prawdopodobnie wie, kim są Klingoni – przedstawiciele wojowniczej rasy obcych z planety Kronos. Załoga statku USS Enterprise musiała sobie radzić nie tylko z ich trudnym, wybuchowym charakterem, ale także z barierą językową. Na szczęście miała pod ręką uniwersalnego tłumacza, wyglądem przypominającego dużą latarkę (w trakcie trwania serii parokrotnie zmieniał formę).

Uniwersalny tłumacz to fikcja – nikomu dotąd nie udało się go stworzyć, co nie znaczy, że się tego nie próbuje. Od lat działają tłumacze maszynowi – programy automatycznie przekładające tekst pisany z jednego języka na drugi i są one coraz doskonalsze.

Słowo, nie zdanie

Tłumaczenie maszynowe ma długą historię, która wiąże się przede wszystkim z przekładem tekstów pisanych. Pierwsze wzmianki dotyczące tego pomysłu sięgają XVII w. i odnoszą się do wielkich uczonych – Gottfrieda Wilhelma von Leibniza oraz René Descartesa. Opracowali oni koncepcję tzw. słowników mechanicznych – urządzeń działających ni mniej, ni więcej jak nasze komputerowe słowniki. Po wprowadzeniu do nich słowa maszyna natychmiast odnajdowałaby jego tłumaczenie. Niestety, ten pomysł nigdy się nie ziścił i na powstanie pierwszego mechanicznego tłumacza trzeba było poczekać do lat 30. XX w.

Wówczas francuski inżynier armeńskiego pochodzenia Georges Artsrouni i Rosjanin Piotr Smirnow Trojański niezależnie opatentowali prototypy tłumaczy maszynowych. Urządzenie Artsrouniego, nazwane mechanicznym mózgiem, używało specjalnych taśm papieru, szerokich na 40 cm i długości nawet do 40 m, zawierających hasła i ich tłumaczenia.

Polityka 37.2013 (2924) z dnia 10.09.2013; Nauka; s. 60
Oryginalny tytuł tekstu: "Automat z językiem"
Reklama