archeologia
-
Nauka
Demokracja przed Atenami. Gdzie i kiedy tak naprawdę się narodziła? Długo się myliliśmy
Do niedawna sądziliśmy, że demokracja narodziła się w Atenach w V w. p.n.e., a poza światem śródziemnomorskim dominowały monarchie i imperia. Z badań archeologów wyłania się inny obraz.
7.04.2026 -
Nauka
Może by zasiać co…? Złożone dzieje rolników i łowców-zbieraczy. Tak się zmieniały reguły gry
Przejście od łowiectwa do rolnictwa nie było nieuniknionym etapem historii ludzkości. Nie było też jednej „rewolucji neolitycznej”, lecz setki lokalnych „eksperymentów społecznych”.
31.03.2026 -
Nauka
Witruwiusz, rzymski inżynier. Archeolodzy czytają go z łopatą w ręku, architekci – z planem miasta
Witruwiusz nie był tylko teoretykiem piękna. Nowe odkrycia ukazują go jako inżyniera, który spisywał doświadczenia z placu budowy.
28.03.2026 -
Polityka o historii
Archeologia wojny: kiedy ziemia lub woda „pamiętają” walkę. Jakie rzeczy pozostawia po sobie wojna?
Na rozmowę z prof. Bartoszem Kontnym o tym, jak archeologia uczy nas patrzeć na konflikty nie tylko przez pryzmat bitew i bohaterów, lecz także rzeczy, które po nich zostają, zaprasza Agnieszka Krzemińska.
10.03.2026 -
Nauka
Dzieje lustra: od magii obsydianu do filtrów na Instagramie. Dziś Narcyz pochyla się nad ekranem
Od Narcyza pochylonego nad taflą jeziora po selfie – historia zwierciadeł to opowieść o tym, jak obraz przejmował władzę nad naszymi wyobrażeniami o samych sobie.
28.02.2026 -
Polityka o historii
Kto naprawdę rządził Grenlandią? Czas zmienić myślenie. Ta wyspa nigdy nie była pusta
To opowieść o wyspie, którą ktoś dziś chce kupić, przejąć lub symbolicznie odzyskać – choć jej najstarsi i najtrwalsi gospodarze byli tu na długo przed sagami i państwami narodowymi.
24.02.2026 -
Polityka o historii
„Sądzę, że Mojżesza wymyślono”. Czyli jak wykuwał się judaizm i czy można ufać Biblii
Co wiedzielibyśmy o judaizmie, gdybyśmy nie mieli Biblii, i czy Biblia to kronika wydarzeń historycznych, opowiada historyk starożytności prof. Łukasz Niesiołowski-Spanò.
10.02.2026 -
Nauka
Sudan milczy, Gaza krzyczy. Te wojny to dwa różne modele destrukcji kultury. Zostanie choć ślad?
Dziedzictwo kulturowe jest jedną z pierwszych ofiar współczesnych konfliktów. Dwie wojny – w Afryce i na Bliskim Wschodzie – to jednocześnie dwa modele destrukcji pamięci.
3.02.2026 -
Nauka
Grota gra, wspólnota tańczy! Jakiej muzyki słuchali ludzie paleolitu? I do czego służył im dźwięk
Jakiej muzyki słuchali ludzie paleolitu? Trudno to ustalić bez kopalnego zapisu, ale możemy być pewni, że dźwięk był jednym z kluczowych elementów ich doświadczenia.
19.01.2026 -
Polityka o historii
Czy paleolit to historia? I dlaczego został na Ziemi tylko jeden gatunek człowieka
Pradzieje wydawały się prostą drogą wiodącą do nas. Tymczasem coraz wyraźniej widać, że była to raczej plątanina ścieżek, prób i ślepych zaułków – a fakt, że dziś na Ziemi został tylko jeden gatunek człowieka, jest dziejową anomalią.
6.01.2026