Wraca afera GetBack. Koszykarze walczą dziś o półfinał ME. Francja bez rządu. 5 ważnych tematów na dziś
1. Afera GetBack wraca
Po tym, jak NIK złożył zawiadomienia w związku z aferą GetBack, Prokuratura Krajowa ujawniła, kto z polityków został wskazany w pokontrolnym piśmie Izby. Są to m.in. prominentni politycy Prawa i Sprawiedliwości: były premier Mateusz Morawiecki, były minister sprawiedliwości Zbigniew Ziobro, były szef Prokuratury Krajowej, obecnie prezes TK Bogdan Święczkowski i były szef KNF Marek Chrzanowski.
„Prokurator Generalny Waldemar Żurek przekaże niezwłocznie do Prokuratury Krajowej złożone przez Prezesa NIK zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa, w celu nadania mu formalnego biegu” – napisała w komunikacie prok. Anna Adamiak.
Przypomnijmy: GetBack był drugim co do wielkości windykatorem w Polsce, wszedł na giełdę, gdzie powoli stał się jednym z ulubieńców analityków i inwestorów. Przekonywał ich do siebie szybkim tempem rozwoju, rosnącymi zyskami i wchodzeniem na zagraniczne rynki. Rozwijał się głównie dzięki kapitałowi z emisji obligacji i kredytów bankowych. Kiedy w 2018 r. firma wpadła w poważne kłopoty, okazało się – jak wykazała Komisja Nadzoru Finansowego – że jej obligacje warte 2,6 mld zł ma ponad 9 tys. inwestorów detalicznych i 178 instytucji finansowych. Prokuratura wszczęła śledztwo ws. manipulacji kursem i podawania nieprawdziwych informacji.
2. Upadł rząd Francji
W poniedziałek wieczorem francuskie Zgromadzenie Narodowe głosowało nad wotum zaufania dla rządu Francois Bayrou. Powodem wniosku była trudna sytuacja ekonomiczna kraju i konieczność wprowadzenia reform w budżecie na 2026 r. Premier przekonywał od dawna, że Francja musi zmierzyć się z naprawą finansów publicznych, bo inaczej skończy się dużym kryzysem. Projekt budżetu zakładał więc spore oszczędności – grubo ponad 40 mld euro.
Rząd, zgodnie z przewidywaniami, poparcia nie dostał. Zaledwie 194 posłów chciało go bronić, a 364 było przeciw. Wśród tych ostatnich była zarówno lewica, jak i prawica, a obóz centrowy był zbyt słaby, żeby obronić gabinet Bayrou.
„Obecna sytuacja polityczna we Francji jest konsekwencją wyborów parlamentarnych z 30 czerwca i 7 lipca ubiegłego roku. Przepadła w nich partia Emmanuela Macrona, a wygrały dwie skrajne formacje: prawica Marine Le Pen (Zgrupowanie Narodowe) i konglomerat lewicowy pod wodzą lewicowego Jeana-Luca Mélenchona. Te ugrupowania są politycznymi i ideowymi przeciwnikami, nawet wrogami. Jednak zawierają sojusze taktyczne, by storpedować debatę nad budżetem i zagonić w narożnik bezradnego prezydenta, którego popiera niewielki odsetek Francuzów” - pisze na Polityka.pl Marek Ostrowski.
Prezydent Francji Emmanuel Macron wyznaczy teraz kandydata na nowego szefa rządu, który będzie starał się znaleźć porozumienie w sprawie budżetu. Macron na razie wyklucza opcję rozwiązania parlamentu i nowych wyborów.
3. Zamach w Jerozolimie, Gaza w gruzach
Apele świata o pokój w Gazie trafiają w próżnię. Jak pisze Agnieszka Zagner, w ostatnich dniach izraelskie wojsko wyburzyło tam kilka wieżowców – według resortu obrony miały się w nich znajdować centra monitoringu Hamasu i jego podziemna infrastruktura. W poniedziałek nakazy ewakuacji wydano mieszkańcom innego budynku i namiotów w pobliżu. Ludzie są wysyłani na południe, gdzie miała powstać kolejna strefa humanitarna, ale w ocenie organizacji pomocowych brakuje infrastruktury do przyjęcia tysięcy uchodźców wewnętrznych.
Doszło także do zamachu w Jerozolimie. W krwawej strzelaninie ucierpieli rano pasażerowie autobusu linii 62. Beniamin Netanjahu, który bardzo szybko dotarł na miejsce, mówił, że „wojna trwa, także w Jerozolimie”, i skrytykował niedzielne orzeczenie Sądu Najwyższego w sprawie tzw. więźniów bezpieczeństwa, którym należy zapewnić minimalne warunki bytowe.
Jak pisze dziennikarka „Polityki”, Netanjahu, który od lat przekonuje Izraelczyków, że tylko on jest w stanie zapewnić im bezpieczeństwo, będzie się musiał zmierzyć z oskarżeniami i pytaniami o odpowiedzialność. „Jest mistrzem uników, choć 90 proc. Izraelczyków uważa, że to on ponosi polityczną odpowiedzialność za atak Hamasu 7 października, 48 proc. opowiada się za jego natychmiastową dymisją, a 25 proc. sądzi, że powinno się to stać po zakończeniu wojny” – pisze nasza publicystka. Więcej w tekście „Zamach w Jerozolimie, Gaza w gruzach. Czy Izrael otworzy kolejny front?”.
4. Koszykarze walczą dziś o półfinał ME
Reprezentacja Polski pod wodzą trenera Igora Milicica drugi raz z rzędu będzie walczyć o wejście do najlepszej czwórki koszykarskich drużyn w Europie. We wtorek o godz. 16 zagra w Rydze ćwierćfinał mistrzostw starego kontynentu, a przeciwnikiem będzie Turcja.
Polacy bardzo dobrze zaczęli europejski championat, wygrywając w grupie m.in. z faworyzowanymi drużynami Słowenii i Izraela. I choć z Francją już tak dobrze nie było, to pewnie weszli do fazy jednej ósmej, gdzie pokonali Bośnię i Hercegowinę.
Teraz, w ćwierćfinale, czeka bardzo mocna Turcja. Zagramy z nią po raz dziesiąty, wcześniej siedem razy w historii wygrywaliśmy, a dwa razy ponieśliśmy porażkę. Ale to historia. W tureckiej kadrze są m.in. gracz drużyny NBA Houston Rockets Alperen Sengun i Adem Bona z Philadelphia 76ers.
5. Komu zabierze pracę AI
Najnowsza analiza naukowców z Uniwersytetu Stanforda, oparta na danych milionów osób z USA, wyraźnie wskazuje, że AI najbardziej uderza w ludzi młodych. Nowe badanie, które pokazuje, jakie zawody przejmie sztuczna inteligencja, opisuje na Polityka.pl Marcin Rotkiewicz.
Okazuje się, że najbardziej dramatyczny spadek zatrudnienia dotknął młodych programistów – w tej grupie wiekowej liczba pracowników zmniejszyła się o niemal 20 proc. od końca 2022 r. Podobny trend zaobserwowano także w sektorze obsługi klienta. Co ciekawe, starsi pracownicy w tych samych profesjach nie tylko nie stracili posad, ale ich zatrudnienie wzrosło czasem nawet o 9 proc. w tym samym okresie – donosi dziennikarz „Polityki”.
Wytłumaczenie wydaje się dość proste. AI jeszcze trudno zastąpić doświadczenie starszych pracowników. Natomiast najłatwiej zastępuje wiedzę skodyfikowaną – pochodzącą z podręczników, procedur i formalnej edukacji, którą dysponują świeżo upieczeni absolwenci. Trudniej jej natomiast zastąpić „wiedzę ukrytą”, nabytą przez lata – niepisane triki i niuanse zawodu, które znają tylko „weterani”.
Badanie przyniosło też listę konkretnych zawodów, które są zagrożone przez AI. Znajdziecie ją Państwo w tekście Marcina Rotkiewicza.