Teatr wojny. Jak wyglądają spektakle w Kijowie? Entuzjazmu nie gaszą nawet syreny

Spektakle teatralne pod bombami? Tak na totalną wojnę prowadzoną przez Rosję przeciwko Ukrainie odpowiadają wolni ludzie.

Syreny w Kijowie wyją co chwila, wraz z nimi rozlega się odgłos pracującej obrony przeciwlotniczej, co jakiś czas słychać wybuchy. Miasto jednak żyje, a teatr gra – jesienny sezon otworzyła premiera „Kass-Andry”(oryg. „ΚΑΣΣ_ΑΝΔΡΑ”) w reż. Grzegorza Jarzyny. Kijowska publiczność przyjęła sztukę owacjami, entuzjazmu nie zgasił nawet alarm, który przerwał spektakl na kilkadziesiąt minut.

Grzegorz Jarzyna wspomina, że gdy dwa lata temu rozpoczynał pracę nad spektaklem w Narodowym Akademickim Teatrze Dramatycznym im. Łesi Ukrainki, największe wrażenie robiły na nim blackouty – wyłączenia elektryczności, pogrążające miasto w ciemnościach. – Wychodziliśmy wieczorem na ciemną ulicę, słychać było tylko terkot generatorów zasilających sklepiki. Oświetlone były jedynie gmachy rządowe. I teatry, grające przy pełnych widowniach. Ciemne wielkie miasto wyglądało okropnie. I jednocześnie czuć było siłę i znaczenie kultury, zwłaszcza takich form jak teatr, odwołujących się do najbardziej antycznych, starogreckich form komunikacji polegających na bliskim byciu z sobą – opowiada.

Wizyta pod bombami w kijowskim teatrze to szczególne doświadczenie. Okrycia należy mieć ze sobą, nawet zimą – nigdy nie wiadomo, kiedy alarm przerwie przedstawienie. W lutym br. w Teatrze Narodowym im. Iwana Franki oglądałem „Rodzinę Kajdaszów” według Iwana Neczuj-Łewyckiego, inscenizację ukraińskiej klasyki. W tym czasie 600 tys. mieszkańców pozbawionych było ciepła, a pozostali pokazywali, że da się żyć, gdy temperatura w mieszkaniu nie spadła poniżej 10 stopni. Wielka widownia na 800 osób wypełniła się do ostatniego miejsca. Kiedy rozległ się alarm, wszyscy spokojnie wyszli na 20-stopniowy mróz szukać schronienia.