Rynek

Pilnuj portfela – inflacja przyspiesza

Drożeją paliwa, dobra trwałe, usługi i żywność. Drożeją paliwa, dobra trwałe, usługi i żywność. Chronomarchie / Pixabay
Według wstępnego oszacowania GUS w kwietniu inflacja wyniosła 4,3 proc. To największa wartość wskaźnika od marca 2020, ale z całą pewnością nie najwyższa, jaką zobaczymy w tym roku. Winnych nie brakuje: drożeją paliwa, dobra trwałe, usługi i żywność.

Największe wrażenie może robić wzrost cen paliw – są wyższe o 28,1 proc. niż przed rokiem i o 3,6 proc. niż w poprzednim miesiącu. W tym przypadku główna przyczyna to efekty bazy – w kwietniu 2020 r. ceny ropy znalazły się w historycznym dołku, bo zamknięty nagle przez pandemię świat przestał latać i jeździć. Ropa wróciła już do poziomu ok. 65 dol. za baryłkę, a w ślad za nią drożeją paliwa. Ich ceny mogą jeszcze wzrosnąć, bo światowy popyt na podróże będzie się szybko odbudowywał wraz z postępem programów szczepień – Amerykanie i Australijczycy już rzucili się na bilety lotnicze. Z drugiej strony mniejsze będą efekty bazy, więc choć ceny na dystrybutorach wzrosną, to ich wkład w inflację może osłabnąć.

Czytaj także: Koniec złudzeń. Ceny prądu rosną i taniej nie będzie

Podobnie sytuacja ma się z żywnością. Przeciętnie za żywność i napoje bezalkoholowe płacimy o 1,2 proc. więcej niż przed rokiem, co wynika z niskiej bazy (zwłaszcza w odniesieniu do mięsa i nabiału). Swoje „parę groszy”, a konkretnie 50–70 gr na bluetce, dorzuciła opłata od słodzonych napojów. Kolejny winny to zimna wiosna, która opóźnia pojawienie się nowalijek na straganach i podnosi ceny warzyw. W kolejnych miesiącach pogoda będzie nam jednak sprzyjać. Uprawy ozime dobrze przezimowały, a pogoda jest akurat tak deszczowa, jak potrzebują tego obecnie rośliny. Latem i jesienią zobaczymy więc niższe ceny warzyw i owoców.

Trudniej przewidzieć ceny mięsa – z jednej strony odbudowa popytu w gastronomii będzie działać w kierunku wzrostu cen, z drugiej jednak zwierzęce pandemie – ASF i ptasia grypa – ograniczają możliwość eksportu z Polski i innych krajów Unii do Azji, zostawiając więcej towarów na regionalnym rynku i sprzyjając obniżkom.

Inflacja bazowa – negatywny bohater

Negatywnym bohaterem jest i pozostanie inflacja bazowa, czyli wskaźnik wzrostu cen z wyłączeniem żywności i energii. Obecnie wynosi ok. 3,9 proc., a od początku pandemii nie spadła poniżej 3,5 proc. Szanse na to, że wkrótce spadnie, są niewielkie. Po pierwsze, rosną ceny najważniejszych surowców i półproduktów dla przemysłu, a te producenci szybko przerzucą na klientów. Droższa będzie więc elektronika, AGD, materiały budowlane itp.

Po drugie, rosną ceny usług komunalnych, za co w sporym stopniu odpowiada drożejący prąd. W wielu gminach więcej płacimy więc za śmieci (ulubiony składnik inflacji prezesa NBP), a w drugiej połowie roku zapewne czeka nas podwyżka taryf na usługi wodno-kanalizacyjne.

Po trzecie, wraz z odmrożeniem wszystkich wytęsknionych usług przedsiębiorcy odmrożą też ich ceny. Restauracje, hotele, siłownie, szkoły językowe, salony kosmetyczne i wszystkie inne tego typu obiekty muszą choć trochę odrobić straty. Ponadto mają wyższe koszty (dezynfekcja) i mogą obsługiwać mniej klientów na raz (ograniczenia epidemiczne).

Czy nie będą się obawiać, że klient pójdzie do konkurencji? Nie, bo wszyscy są w tej samej sytuacji, podaż jest ograniczona (nie wszyscy dotrwali do tego etapu, no i ograniczenie liczby klientów), a stęsknieni rozrywki, coraz częściej zaszczepieni i dysponujący sporymi oszczędnościami z poprzednich ponurych miesięcy klienci przynajmniej na początku chętnie zapłacą kilkanaście złotych więcej.

Czytaj także: Śmieci polityczne. Dlaczego ceny rosną w szalonym tempie?

Tempo wzrostu cen samo nie opadnie

W efekcie w kolejnych miesiącach nie powinna nas dziwić inflacja nawet w okolicach 5 proc. Samo z siebie tempo wzrostu cen nie opadnie. Już pod koniec roku, jeśli zduszanie pandemii pójdzie zgodnie z planem, wrócimy do stanu z 2019 r., kiedy głównym motorem inflacji była presja płacowa wywoływana przez niedobór pracowników. Wśród ekonomistów nagle ożyły rozmowy o potrzebie podnoszenia stóp procentowych, gdy jeszcze parę tygodni wcześniej temat ten był sygnalizowany ostrożnie i półgębkiem.

Oczekiwania wobec RPP (która zbierze się już 5 maja) są jednak niewielkie – dotychczasowe doświadczenia wskazują, że problem rosnącej inflacji będzie w komunikacie po posiedzeniu bagatelizowany jako przejściowy i wynikający ze wzrostu cen regulowanych (wspomniany już wywóz śmieci).

Czytaj także: Dlaczego mamy i spowolnienie, i wysoką inflację?

Więcej na ten temat
Reklama

Codzienny newsletter „Polityki”. Tylko ważne tematy

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość potwierdzającą.
By dokończyć proces sprawdź swoją skrzynkę pocztową i kliknij zawarty w niej link.

Informacja o RODO

Polityka RODO

  • Informujemy, że administratorem danych osobowych jest Polityka Sp. z o.o. SKA z siedzibą w Warszawie 02-309, przy ul. Słupeckiej 6. Przetwarzamy Twoje dane w celu wysyłki newslettera (podstawa przetwarzania danych to konieczność przetwarzania danych w celu realizacji umowy).
  • Twoje dane będą przetwarzane do chwili ew. rezygnacji z otrzymywania newslettera, a po tym czasie mogą być przetwarzane przez okres przedawnienia ewentualnych roszczeń.
  • Podanie przez Ciebie danych jest dobrowolne, ale konieczne do tego, żeby zamówić nasz newsletter.
  • Masz prawo do żądania dostępu do swoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, a także prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania, a także prawo do przenoszenia swoich danych oraz wniesienia skargi do organu nadzorczego.

Czytaj także

Niezbędnik

Zygmunt Freud i jego rewizja natury człowieka

Gdy Albert Einstein wytyczał nową drogę myśleniu o przestrzeni, czasie i grawitacji, wiedeński lekarz Zygmunt Freud rewidował wiedzę o istocie człowieczej natury.

Joanna Cieśla
08.09.2015
Reklama

Ta strona do poprawnego działania wymaga włączenia mechanizmu "ciasteczek" w przeglądarce.

Powrót na stronę główną