Seks, rozum, wiara

Z Warszawy może być bliżej do Australii, z Lublina – do Filipin. Nie chodzi naturalnie o geografię. Chodzi o wartości deklarowane przez studentów pięciu uczelni na trzech kontynentach.

Moralność i medycyna

Przykre i pełne goryczy jest życie wypełnione chorobą i cierpieniem. Ale jeszcze gorzej jest być chorym, a jednocześnie mieć świadomość całkowitej bezradności, opuszczenia i niemocy. Taka jest właśnie sytuacja wielu Polaków. System opieki zdrowotnej stał się u nas przedmiotem manipulacji i targów politycznych, kiedy to doraźne zyski, układy, interesy finansowe i polityczne nabierają większego znaczenia niż dobro pacjenta. Zdrowie jest zbyt cennym dobrem, by powierzać go jedynie politykom lub lekarzom. Czy jesteśmy jednak jako społeczeństwo wystarczająco przygotowani do tego, by poważnie rozmawiać o tym, co się komu należy, kto ma za kogo płacić, jak zorganizować sprawiedliwy i moralny system opieki zdrowotnej?

Moralność a medycyna

W ostatnim półwieczu biotechnologia triumfalnie wkroczyła do medycyny. Był to okres niebywałych sukcesów technicznych, ale zarazem narastają-cych wątpliwości i niepokojów moralnych.

Półtora dziecka

Brytyjski sędzia zdecydował, że para syjamskich bliźniąt powinna być rozdzielona, ponieważ gdyby pozostały połączone, żyć będą około pół roku, natomiast po rozdzieleniu jedno wprawdzie umrze – pozbawione zostanie podstawowych organów, w tym serca – jednak drugie ma szansę przeżycia jako silne i zdrowe dziecko. Ta decyzja sądowa wywołała znaczne zainteresowanie i kontrowersje. Wydaje się, że nie chodzi tylko o poszukiwanie sensacji, ale o istotny konflikt wartości ujawniony w tym dylemacie.

Sędzia nieposzlakowany

Pustka po Hipokratesie

Odrodzony w 1989 r. samorząd lekarski przypomina jedenastoletnie dziecko: nie chce już słuchać bajek, dobrze potrafi liczyć, chciałoby zawojować świat, choć rodzice nie pozwalają mu przekroczyć granicy podwórka. Tupie, gdy słyszy nakazy, uwielbia pochlebstwa.

Solidarność mandarynów

Pamiętam jak kiedyś, z wypiekami na twarzy, czytałem książkę Milovana Dżilasa, w której opisywał władanie „nowej klasy” składającej się z notabli partii komunistycznej. Nie sądziłem wtedy, że diagnozy w niej postawione przypomną mi się po latach w zupełnie innej sytuacji.

Podwójne życie posłów

Jeśliby sprawę Henryka Goryszewskiego potraktować jako wstęp do oddzielenia sfery prywatnych interesów od polityki, wyszłoby to życiu publicznemu na dobre. Problem jednak nie tylko w tym, co zrobił Henryk Goryszewski, ale i w niepewności co do zasad postępowania osób publicznych. W USA na przykład, jeśli kongresmen idzie na obiad z wyborcą, musi zapłacić za siebie.

Czoło złego

Sumienie pozwalające człowiekowi odróżniać dobro od zła utożsamiane jest przez religie z wewnętrznym głosem Boga. Moralność, będąca zachowaniem zgodnym z sumieniem, rozważana jest w kategoriach filozofii, religii, pedagogiki lub prawa. Dziś zajmują się nią też nauki biomedyczne, które zidentyfikowały struktury mózgu odpowiedzialne za ten aspekt osobowości.

Magiel bez pralni

Perypetie związane z przewlekłym odwoływaniem ze stanowiska ministra Jacka Janiszewskiego, zamieszanie wokół innych członków rządu, a także żenująca afera magisterska posła Andrzeja Anusza po raz kolejny pokazują, że zachowanie twarzy i godności w naszym życiu politycznym to narastający problem. Dostojnicy państwowi nie dbają choćby o pozory przyzwoitości w zaciekłej walce o zachowanie pozycji i wpływów.