Lekcja śmierci

Iza kończy VI rok medycyny i jest przekonana, że studia nie są w stanie uwrażliwić kogoś, kto sam nie jest wrażliwy – na śmierć, chorobę, ludzkie cierpienie. Maciek miał zupełnie inne o swoich studiach wyobrażenie: – Nie sądziłem, że to będzie taka szkółka. Nikt od nas nie wymaga samodzielnego myślenia. Asystentami są najczęściej lekarze – młodzi proletariusze służby zdrowia, którzy pracę na uczelni dzielą z zatrudnieniem w szpitalu, przychodni, pogotowiu. Podejrzewam, że obojętne jest dla nich, czy jako lekarz będę miał właściwy stosunek do ludzkiego cierpienia i śmierci.

Obraz rzeczy ostatecznych

Rozmowa z Andrzejem Pieńkosem, historykiem sztuki

Kotły ostygły

Odbierzcie chrześcijaninowi strach przed piekłem, a odbierzecie mu jego wiarę – powiedział fracuski filozof Denis Diderot. Piekło jako opoka wiary – dziś coraz trudniej się z tym pogodzić. Miłość i piekło wykluczają się nawzajem – mówi współczesny teolog katolicki ks. Wacław Hryniewicz. Nie jesteśmy skazani na wybór niebo–piekło. Wierzący mają prawo do nadziei, że piekło może być puste.

Zawrócić rzekę życia

Jak głosi amerykańska mądrość ludowa, dwie rzeczy są nieuchronne – podatki i śmierć. Choć w kwestii podatków panuje powszechnie nastrój niechętnej rezygnacji, konieczność śmierci zawsze budziła silny sprzeciw, który skłaniał jednych do sprzedaży duszy diabłu, innych zaś do poszukiwania źródła wiecznej młodości. W naszych zlaicyzowanych czasach to drugie cieszy się znacznie większą popularnością.

Dlaczego ludzie rezerwują sobie miejsca na cmentarzach

Na cmentarzach co roku stają okazałe pomniki zdobione napisami. Brakuje na nich zaduszkowych chryzantem, płonących zniczy i daty śmierci. Obyczaj budowania sobie grobu za życia wydaje się makabryczny, choć ma długą tradycję.

Śmierć bez pogrzebu

Niedawno zmarł pewien Wybitny Człowiek. Przez kilka dni przyjaciele Zmarłego na próżno przeglądali dziesiątki nekrologów w poszukiwaniu informacji o dacie pogrzebu. Wymieniano gorączkowo telefony. Wreszcie zaczęła krążyć pogłoska: pogrzebu nie będzie, tak zadecydowała rodzina. Czy tak może być, aby zmarły nie miał pogrzebu? Czy rodzina może dowolnie dysponować prochami, przechowywać je w domu, rozsypać w ogródku. Czy prawo do pochówku przynależy każdemu z nas, czy jest wyłącznie w gestii naszych krewnych?

Ostatni zastrzyk

Ustawa o „kontroli przy zakończeniu życia na prośbę i pomocy w samobójstwie” zacznie obowiązywać za pięć miesięcy. – Czy przekroczyliśmy Rubikon? – zastanawia się Arie Kors, dyrektor Departamentu Prawa Konstytucyjnego i Administracyjnego Ministerstwa Sprawiedliwości. – Nie jest to zapis, z którego bylibyśmy szczególnie dumni. Po prostu chcieliśmy pomóc chorym nie mającym szans na śmierć bez cierpień – oraz lekarzom, których życie stawia wobec tego problemu. Stosowana od trzydziestu lat praktyka będzie wreszcie zalegalizowana.

Jak podnieść się z nieszczęść i traum

Mówiło się kiedyś, że nad osobą lub rodziną, którą upodobały sobie nieszczęścia, zawisło fatum. Czasami nieszczęścia uderzają zbiorowo tak jak pioruny w pojedyncze drzewo. Czasami jedno starcza za wiele.

Świat i zaświaty

Nie chcemy umierać. Chcemy żyć wiecznie i najlepiej w niebie. Mówią o tym mity i legendy w prawie każdej religii i kulturze. Ale stało się coś, co odcina nas od tego dziedzictwa coraz radykalniej. Pozbywamy się mądrości, która widzi w śmierci dopełnienie życia. A skoro nie widzimy sensu śmierci, coraz trudniej dojrzeć nam sens życia.

Moralność a medycyna

W ostatnim półwieczu biotechnologia triumfalnie wkroczyła do medycyny. Był to okres niebywałych sukcesów technicznych, ale zarazem narastają-cych wątpliwości i niepokojów moralnych.