Trump grozi i nie wyklucza operacji lądowej w Iranie, Polska wieczorem gra o mundial. 5 ważnych tematów na dziś
1. Trump grozi zajęciem wyspy Chark
W rozmowie z dziennikiem „Financial Times” Donald Trump stwierdził w poniedziałek, że rozważa zajęcie przez wojska USA wyspy Chark, która jest centrum eksportowym irańskiej ropy naftowej. Ocenił, że wojska amerykańskie z łatwością wykonałyby takie zadanie. Przyznał także, że taka operacja militarna wymagałaby czasowej okupacji zajętego terytorium przez siły lądowe Stanów Zjednoczonych. Jednocześnie kolejni amerykańscy żołnierze są przesuwani w rejon Bliskiego Wschodu – według agencji Reutera w weekend do niesprecyzowanej lokalizacji w regionie przybyło kolejnych 2,5 tys. żołnierzy piechoty morskiej. O możliwych konsekwencjach próby zajęcia wyspy Chark pisze w „Polityce” Jędrzej Winiecki.
W poniedziałek Donald Trump wygłosił szereg oświadczeń dla mediów oraz opublikował wpisy dotyczące trwającej od miesiąca wojny na swoich kanałach społecznościowych. Prezydent zagroził między innymi atakami na irańską infrastrukturę energetyczną, a nawet na zakłady odsalania wody, co byłoby działaniem wymierzonym wprost w ludność cywilną. Z drugiej strony poinformował o trwających negocjacjach z Teheranem, które według niego idą bardzo dobrze i mogą skończyć się porozumieniem.
Trump zdradził, że rozmowy mają się toczyć z szefem irańskiego parlamentu Mohammadem Kalibafem. O tym, że to właśnie Kalibaf może być partnerem do negocjacji, pisał na łamach „Polityki” Łukasz Wójcik. Iran jednak konsekwentnie zaprzecza, aby prowadził jakiekolwiek rozmowy z administracją Donalda Trumpa.
W poniedziałek Biały Dom stwierdził, że Trump może wezwać państwa arabskie do poniesienia kosztów wojny z Iranem, wywołanej przez Stany Zjednoczone oraz Izrael.
2. Od dziś niższe ceny na stacjach
We wtorek litr benzyny 95 ma kosztować nie więcej niż 6,16 zł, benzyny 98 – 6,76 zł, a oleju napędowego – 7,60 zł – wynika z obwieszczenia ministra energii opublikowanego w poniedziałek w Monitorze Polskim. Za sprzedaż powyżej ceny maksymalnej grozi kara do 1 mln zł.
Ustalanie cen maksymalnych przez ministra to efekt pakietu paliwowego, który w ubiegłym tygodniu ekspresowo przeszedł przez parlament. Pakiet nazwany CPN, czyli „Ceny Paliwa Niżej”, to odpowiedź na skokowy wzrost cen ropy na rynkach światowych po ataku USA i Izraela na Iran. Cena maksymalna jest ustalana według określonej formuły, obejmującej średnią cenę hurtową paliw na rynku krajowym, powiększoną o akcyzę, opłatę paliwową, marżę sprzedażową w wysokości 0,30 zł za litr oraz podatek VAT, który również został obniżony w ramach przyjętego pakietu z 23 do 8 proc. Natomiast akcyza na benzynę i olej napędowy została zmniejszona z 29 do 28 proc.
Premier Donald Tusk zapowiedział też, że w przypadku stwierdzenia nadmiernych zysków koncernów paliwowych możliwe będzie zastosowanie podatku od nadmiarowych zysków (tzw. windfall tax). Rozwiązanie to ma przeciwdziałać sytuacjom, w których wzrost cen surowców przekłada się na nieproporcjonalnie wysokie marże firm.
3. Wiesław Myśliwski nie żyje
W wieku 94 lat zmarł w poniedziałek wybitny pisarz Wiesław Myśliwski, dwukrotny laureat nagrody literackiej NIKE.
„Był pisarzem, który potrafił zawrzeć w powieści całość ludzkiego doświadczenia, pokazać, jak bohaterowie rozpoznają swoje życie. Powołaniem literatury było dla niego właśnie odsłanianie też ciemnych stron człowieczeństwa. Chodziło zawsze o zrozumienie człowieka, kimkolwiek on by był. Powtarzał często, że żył w czterech epokach: przed wojną, w czasie wojny, w PRL i po transformacji. W „Uchu igielnym” na sandomierskich schodach bohater spotyka siebie młodego. Czas nie istnieje, wszystko dzieje się jednocześnie” – wspomina pisarza na łamach „Polityki” Justyna Sobolewska.
4. O mundial ze Szwecją
Piłkarska reprezentacja Polski zmierzy się dziś wieczorem w Sztokholmie ze Szwecją w finałowym meczu baraży o awans do mistrzostw świata, które zostaną rozegrane w czerwcu w USA, Meksyku i Kanadzie. W półfinałach Polacy pokonali u siebie Albanię 2:1, natomiast Szwedzi wygrali na wyjeździe 3:1 z reprezentacją Ukrainy. W przypadku awansu Polacy zagrają na mundialu w grupie F, a naszymi przeciwnikami będą Holendrzy, Japończycy oraz Tunezyjczycy.
Mecz ze Szwedami rozpocznie się o godz. 20:45, transmisja w TVP1 i TVP Sport.
5. Nowy sondaż przed wyborami na Węgrzech
Wyborcy na Węgrzech postrzegają lidera opozycji Petera Magyara jako bardziej wiarygodnego od premiera Viktora Orbána, który od niemal połowy badanych otrzymał najwyższy wskaźnik w kategorii dotyczącej podatności na korupcję – wynika z opublikowanego w poniedziałek sondażu ośrodka 21 Research Center, cytowanego przez Polską Agencję Prasową.
Wybory na Węgrzech odbędą się 12 kwietnia i pierwszy raz od lat realny jest scenariusz utraty władzy przez rządzący Fidesz. Większość badań daje wyraźne prowadzenie opozycyjnej formacji Tisza, ale trzeba zaznaczyć, że sondaże bardzo się od siebie różnią – niezależne i bliskie opozycji dają wyraźną przewagę Tiszy, te bliskie władzy wskazują lekką przewagę Fideszu. Partii Orbána służy również ordynacja wyborcza skrojona w ten sposób, by faworyzować rządzących.