Orbán przegrał. Fiasko rozmów USA–Iran. Zaczyna się turniej, który Świątek lubi. 5 ważnych tematów na dziś
1. Orbán przegrał i oddaje władzę
Po 16 latach autokratycznych rządów premier Węgier Viktor Orbán i jego Fidesz przegrali z kretesem wybory parlamentarne. Opozycyjna partia TISZA i jej lider Peter Magyar nie tylko odbiorą Orbánowi władzę, ale też mają w parlamencie większość konstytucyjną, co pozwoli im odkręcać różne antydemokratyczne, antyeuropejskie i prorosyjskie pomysły poprzedników.
Orbán zaskakująco szybko uznał porażkę i zapowiedział przejście do opozycji. Magyar wzywał do jedności, ale jednocześnie zapowiedział, że Węgry przestają być krajem, w którym nie ponosi się konsekwencji. „Kto kradł, kto zdradził kraj, kto siał nienawiść, odpowie za to” – mówił po zwycięstwie.
Jak pisze nasz korespondent Mateusz Mazzini, nad Dunajem w Budapeszcie zwolennicy TISZY, zwłaszcza ci młodzi, byli pijani szczęściem i tanim winem. Wielu z nich nie zna innych Węgier niż te rządzone przez Orbána. I choć prawicowa TISZA nie jest ugrupowaniem ich marzeń, to przy mizerii partii lewicowych i progresywnych zdecydowali się pomóc Magyarowi odspawać Orbána i jego ludzi od państwowych stołków.
Mazzini: „Péter Magyar nie zbawi Węgier, nie odegra roli liberała na białym koniu, bo zwyczajnie nim nie jest. Ale odwrócił trend, który wydawał się nieodwracalny. Donald Trump, Aleksandar Vučić, Przemysław Czarnek, Robert Fico – wszyscy ci politycy robią dzisiaj pilne notatki. Bo mogą być następni w kolejce do podobnej porażki”.
2. Rozmowy USA–Iran bez powodzenia
Fiaskiem zakończyły się rozmowy pokojowe między USA a Iranem, które w sobotę rozpoczęły się w Islamabadzie.
Na początku mijającego tygodnia Waszyngton i Teheran zgodziły się na krótkie, dwutygodniowe zawieszenie broni. Ciąg dalszy sytuacji na Bliskim Wschodzie, który od sześciu tygodni jest ogarnięty wojną po ataku Izraela i USA na Iran, miały określić rozmowy pokojowe w stolicy Pakistanu.
Obie strony potwierdziły w niedzielę niepowodzenie negocjacji. Jak podała irańska agencja Tasnim, według Teheranu oczekiwania Waszyngtonu były nadmierne, zwłaszcza w sprawie cieśniny Ormuz oraz irańskiego programu nuklearnego. „Nierozsądne żądania strony amerykańskiej uniemożliwiły postęp w negocjacjach. W związku z tym rozmowy zostały zakończone”, podała w mediach społecznościowych telewizja IRIB.
„Nie doszliśmy do porozumienia z Iranem, bo Iran postanowił nie zaakceptować naszych warunków” – powiedział reprezentujący Stany Zjednoczone wiceprezydent J.D. Vance. I opuścił Islamabad. „Jasno określiliśmy nasze czerwone linie. (…) Wyjaśniliśmy to tak jasno, jak tylko możliwe, ale oni postanowili nie zaakceptować naszych warunków” – dodał. Doprecyzował też, że rozmawiano m.in. o odblokowaniu zamrożonych irańskich funduszy, a podejście amerykańskiej delegacji nazwał „dość elastycznym i wyrozumiałym”.
3. Trump chce blokować Ormuz
Prezydent USA Donald Trump zapowiedział w niedzielę, że amerykańska marynarka natychmiast zacznie blokować statki wpływające do cieśniny Ormuz. Będzie też usuwać irańskie miny. Swoją decyzję ogłosił, jak to ma w zwyczaju, na swojej platformie społecznościowej Truth Social.
„Ze skutkiem natychmiastowym Marynarka Wojenna Stanów Zjednoczonych, najlepsza na świecie, rozpocznie blokadę statków próbujących wpłynąć do cieśniny Ormuz lub ją opuścić”. Dodał, że tak będzie aż do przyjęcia zasady „wszystkich wpuszczamy, wszystkich wypuszczamy”, ale przestrzegł też, że w akwenie mogą być irańskie miny, o których nikt poza Teheranem nie wie.
Trump zapowiedział, że w blokadzie wezmą udział także siły innych krajów, bo „przywódcy państw, a zwłaszcza USA, nigdy nie dadzą się zaszantażować”.
4. Iga Świątek już w Stuttgarcie z nowym trenerem
Rywalizacja w tenisie przeniosła się na ulubioną nawierzchnię Igi Świątek – ceglastą. W Stuttgarcie rozpoczyna się właśnie turniej rangi WTA 500. Do wygrania punkty, pieniądze i Porsche (Polka ma już dwa). Do zawodów Iga przygotowywała się w słynnej Akademii Rafy Nadala na Majorce już pod okiem nowego szkoleniowca – po raz pierwszy w jej boksie zasiądzie Francisco Roig. Hiszpan przez 17 lat pracował w sztabie Nadala. Potem krótko wspomagał Emmę Raducanu, Matteo Berrettiniego i Sloane Stephens. Dla Igi zerwał ledwie rozpoczętą współpracę z Francuzem Giovannim Mpetshim Perricardem. Pierwszy sprawdzian już w środę. Świątek nie miała dużo czasu, żeby zgrać się z nowym trenerem – Roig objął posadę na początku kwietnia.
W Stuttgarcie tytułu broni Łotyszka Jelena Ostapenko. Z turnieju wycofała się Aryna Sabalenka, pierwsza rakieta świata, która dotarła tu przed rokiem do finału. A także Magdalena Fręch, która mogła być pierwszą rywalką Igi. Kto nią będzie, dowiemy się w poniedziałek – z Niemką Laurą Siegemund zawalczy, zamiast Fręch, Bułgarka Wiktoria Tomowa.
5. Zginął polski pilot szybowca
Dwa szybowce zderzyły się w niedzielę nad górą Boriszov w słowackim paśmie Wielka Fatra. „W jednym z szybowców byli obywatele Polski i Czech, w drugim obywatel Austrii. Niestety obywatel Polski doznał obrażeń, w wyniku których zginął na miejscu” – podała słowacka policja.
Piloci uczestniczyli w międzynarodowych zawodach szybowcowych, w których brało udział kilkudziesięciu pilotów. Po wypadku niedzielne konkurencje zostały odwołane.