Mette Frederiksen bez większości, atak na Lwów, obietnice Iranu. 5 ważnych tematów na dziś
1. Dania: Socjaldemokraci wygrywają wybory – bez większości
Duńska Partia Socjaldemokratyczna rządzącej od 2019 r. premierki Mette Frederiksen wygrała wybory, zdobywając 21 proc. głosów. Wynik uznawany jest za klęskę ugrupowania, które w poprzednich wyborach w 2022 r. otrzymało 27,5 proc. głosów. To zarazem najgorszy rezultat tej partii od ponad stu lat.
Wyniki sugerują, że żaden z bloków – socjaldemokraci z innymi partiami lewicowymi ani prawica – nie będzie mieć samodzielnej większości w parlamencie. Pierwszy z bloków może liczyć na 84 mandaty, drugi na 77 (do większości potrzeba 90 mandatów w 179-mandatowym parlamencie). Stworzenie stabilnego rządu będzie więc zależeć od centrowej partii Umiarkowani, która zdobyła 7,7 proc. głosów, co przekłada się na 14 mandatów.
2. Rosyjskie drony zaatakowały Lwów
We wtorek w środku dnia Rosja wypuściła na Lwów drony uderzeniowe Shahed. Jeden z nich trafił w zabytkową, wpisaną na listę dziedzictwa UNESCO kamienicę w historycznym centrum, inny uderzył w blok mieszkalny. Kilkanaście osób zostało rannych. Polska armia poinformowała, że w związku z atakiem (Lwów leży ok. 70 km od polskiej granicy) poderwane zostały myśliwce.
Rosjanie zaatakowali również w innych obwodach. W Iwano-Frankiwsku zginęły dwie osoby, a drony uszkodziły tam m.in. szpital położniczy. W Winnicy zginęła jedna osoba, a 11 zostało rannych. Łącznie Rosjanie wystrzelili w kierunku Ukrainy około tysiąca dronów. „Skala tego ataku wyraźnie pokazuje, że Rosja nie ma realnego zamiaru zakończenia tej wojny” – oświadczył prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski.
3. Trump: Iran zgodził się nie posiadać broni jądrowej
„Nie chcę niczego przesądzać z góry, ale zgodzili się, że nigdy nie będą mieli broni jądrowej” – oświadczył w rozmowie z dziennikarzami Donald Trump. Jak tłumaczył, to ta deklaracja władz Iranu skłoniła go do zrezygnowania z ataku na tamtejsze elektrownie. Zaznaczył również, że negocjacje z Teheranem wciąż trwają, ale Stany Zjednoczone już wygrały tę wojnę.
Jak pisze w „Polityce” Łukasz Wójcik, nie jest to jednak przesądzone – wojna z Iranem zaczyna być droga. Według oficjalnych danych Pentagonu pierwsze sześć dni wojny kosztowało USA 11 mld dol. Niezależni eksperci twierdzą, że w tych dniach rachunek przekroczy 30 mld.
„31 marca Trump miał rozpocząć czterodniową wizytę w Chinach, ale zapowiedział już, że ją przełoży z powodu wojny. Dominuje opinia, że prezydent USA chciał pojechać do Pekinu jako zwycięzca ajatollahów, co poprawiłoby jego pozycję negocjacyjną w sprawie amerykańsko-chińskiej umowy handlowej. Ajatollahowie jednak nie przegrywają” – pisze nasz autor.
4. Katastrofa samolotu wojskowego w Kolumbii
66 osób zginęło w katastrofie samolotu wojskowego samolotu transportowego Hercules C-130, który rozbił się krótko po starcie z lotniska niedaleko granicy z Peru. Znajdowało się w nim 128 osób, w tym 115 żołnierzy.
Dokładne przyczyny tragedii nie są znane – według świadków samolot doznał uderzenia pod koniec pasa startowego. Prezydent Kolumbii winą za katastrofę obarczył poprzednie władze, które „kupiły jakiś złom, który się rozbił”. „Strzelają słowami, ale kupują na wojnę tylko skorumpowane badziewie. Dlaczego nie kupili nowego samolotu, tak jak kupują samochody i mieszkania?” – mówił, zapowiadając dochodzenie ws. przyczyn tragedii.
5. Jest już nowa „Polityka”
Seksu uprawiamy mniej, rośnie liczba dorosłych Polaków, którzy w ogóle nie zaprzątają sobie nim głowy. Tak mówią badania, ale też sami Polacy, odpytani przez Agnieszkę Gierczak-Cywińską. Ponadto: nowe odkrycia w sprawie Collegium Humanum opisuje Anna Dąbrowska, czy integracja sensoryczna ma sens, sprawdza Joanna Cieśla, a jak wyglądają inwestycje prezesa Glapińskiego, relacjonuje Cezary Kowanda.
Do tego specjalny przewodnik kulturalny na wiosnę, w którym zapowiadamy 101 najciekawszych wydarzeń i opisujemy najciekawsze z nich. To wszystko i jeszcze więcej w nowej „Polityce” – w druku i online.